ಮೊನ್ನೆ ಗಾರ್ಡಿಯನ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ‘AI job worries grow. But some human skills can’t be replaced by machines.‘ ಎಂಬ ಲೇಖನ ಓದುವಾಗ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಈ ವಿಚಾರ ಬಹಳ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದರ ನೆನಪಾಯಿತು. AI ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತಿರುವ ವೃತ್ತಿ ಭದ್ರತೆಯ ಸಂಬಂಧದ ಆತಂಕ ಮತ್ತದರ ಪರಿಹಾರದ ಬಗೆಗೆ ಲೇಖನ ಉತ್ತಮವಾದ ಒಳನೋಟಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ “AI ಅಳವಡಿಕೆ” (AI integration) ಕುರಿತು ಪ್ರಸ್ತಾಪವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿರುವ ವಿಚಾರ. ನಾನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ IT ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಚಾರವೇ. ಕೆಲಸ ಕಳೆದು ಹೋಗುವ ಆತಂಕ ಸಹ ಇಂತಹ ಎಲ್ಲ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಈಗ ಈ ಬಗೆಯ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೆಸರೂ ಇದೆ. FOBO (Fear Of Becoming Obsolete - ಅಪ್ರಸ್ತುತರಾಗಿಬಿಡುವ ಭಯ). ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ನಿಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕವಾಗಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕದಿಂದಲೇ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಈ ಭಯವು ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ (Automation) ವಾಸ್ತವತೆ

ಗಾರ್ಡಿಯನ್ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಪಾಲ್” ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ತಾಂತ್ರಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ (technical manager)ರ ಇದ್ದಾರೆ. AI-ಚಾಲಿತ ವೆಚ್ಚ-ಕಡಿತದ ಕ್ರಮದ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ತಂಡವನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ತಿಳಿಯಿತು. ವ್ಯಾಪಕ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಬದಲು AI ಅನ್ನು ಕೇವಲ ‘ಸಹಾಯಕ’ವಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು. AI ಅಳವಡಿಕೆಯು “ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂಬ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವು, ಅನೇಕರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕಠಿಣ ಪರಿಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಅವಮಾನದಂತೆ ಭಾಸವಾಗಬಹುದು.

ನಿರಾಶಾವಾದ ಬೇಡ

ಈ ಭಯವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿದ್ದರೂ, ನಾವು “ನಿರಾಶಾವಾದಿ” ಮನಸ್ಥಿತಿಗೆ (doom mindset) ಬಲಿಯಾಗಬಾರದು ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು MIT ಫ್ಯೂಚರ್ ಟೆಕ್‌ನ ಸಂಶೋಧಕರು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಬದಲಾಗಿ, ನಾವು AI ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಒಂದು “ಏರುತ್ತಿರುವ ಅಲೆ”ಯಂತೆ ನೋಡಬೇಕು—ಅಂದರೆ, ಇದು ಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನಮಗೆ ಮೊದಲೇ ತಿಳಿದಿರುವ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಸಿದ್ಧರಾಗಲು ನಮಗೆ ಸಮಯವಿರುವ ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆ ಇದಾಗಿದೆ.

ನಿಮ್ಮ “ಮಾನವ-ವಿಶಿಷ್ಟ ಪ್ರತಿಭೆ” ಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು

AI ಹೆಚ್ಚು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಮಾನವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ಸಹ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಉದ್ಯೋಗ ಸಂತೆಯ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದಿಂದ ಬಚಾವಾಗಲು, ಈ ಮೂರು ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಲು ಲೇಖನ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ:

ಕುತೂಹಲ: ಯಂತ್ರಗಳು ಡೇಟಾವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವು ಪರದೆಯ ಆಚೆಗಿನ ಪ್ರಪಂಚದೊಂದಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಲು AI ಅನ್ನು ಬಳಸಿ, ಆದರೆ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಲ್ಲದ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಕಲಿಯುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ.

ವಿನಮ್ರತೆ: ಯಂತ್ರಗಳು ಮರು ಮಾಹಿತಿ (feedback) ಮೂಲಕ ಕಲಿಯುತ್ತವೆ. ನೀವು ಸಹ ಹಾಗೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಸ್ವಯಂ-ಅರಿವನ್ನು ಬೆಳೆಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುವುದು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಾನವ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ: ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸುವ, ನಿಜವಾದ ಸಹಾನುಭೂತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವ ನಿಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಹೆಚ್ಚುಗೊಂಡಂತೆ ಹೆಚ್ಚು ಮೌಲ್ಯಯುತವಾಗುತ್ತದೆ.

ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು

ಸಿದ್ಧತೆಯು ಏಕಾಂಗಿ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಾಗಿರಬಾರದು; ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ನ್ಯಾವಿಗೇಟ್ ಮಾಡಲು ನೆಟ್‌ವರ್ಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಕಿರಿಯ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಪರಿಣತ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಜ್ಞಾನ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ “ರಿವರ್ಸ್ ಮೆಂಟರಿಂಗ್” ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರಬಹುದು.

ಇದಲ್ಲದೆ, ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹುಡುಕುವಾಗ, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ( organizational culture) ಗೆ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕು. ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಂಪನಿಗಳು AI ಅನ್ನು ಉದ್ಯೋಗ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಆರೋಗ್ಯಕರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ AI ರೋಲ್‌ಔಟ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, FOBO ( Fear Of Being Obsolete) ಅನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತಂತ್ರವೆಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಆತಂಕವನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಟವಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಲೇ, ನಿಮ್ಮ ಮಾನವ- ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವುದರ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಮುಂದಾಲೋಚನೆಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಮೂಲಕ, ನೀವು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಹ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಶನಿವಾರ ‘ದಿ ಗಾರ್ಡಿಯನ್’ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ‘Social media bans go global: big tech faces a reckoning after Australia’s crackdown‘ ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಲವು ದೇಶಗಳು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾವು 16 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ನಿಷೇಧವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ಈ ಕ್ರಮವು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಳಿದವರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಮಿಶ್ರಿತ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಆರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಯುಕೆಯಿಂದ ಮಲೇಷಿಯಾದವರೆಗೆ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಕ್ರಮವನ್ನು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ “ಬಿಗ್ ಟೊಬ್ಯಾಕೊ” ಕ್ಷಣವೆಂದು ಅನೇಕರು ಕರೆಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ನಿರ್ಧಾರ ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಘಟನೆಯಾಗಿರದೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಬಗೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪರವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಹಿಂದಿನ ಉದಾಸೀನದ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡುತ್ತಿವೆ.

ಗ್ಲೋಬಲ್ ರಿಪ್ಪಲ್ ಎಫೆಕ್ಟ್

ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಕ್ರಮವು ಪ್ರಪಂಚದ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ದಿಕ್ಸೂಚಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ. 40 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಕರಲ್ಲಿ ಕುತೂಹಲ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ನಡೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ:

• ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಮಲೇಷಿಯಾ ಈಗಾಗಲೇ 16 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂತರ್ಜಾಲ ವೇದಿಕೆಗಳಿಂದ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿವೆ.

• ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ನಿಷೇಧವನ್ನು 2027 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ.

• ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಿತಿಯನ್ನು 13 ರಿಂದ 16 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನೋಡುತ್ತಿದೆ. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಿತಿಯನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ 15 ಮತ್ತು 14 ಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಸಿವೆ.

ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಪೋಲೆಂಡ್, ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವಂತೆ ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿಷೇಧಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ವ್ಯಸನದ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಬಳಕೆಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಲವು ದೇಶಗಳು ಮುಂದಾಗುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಈ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು ವ್ಯಸನ(addiction )ಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಪುರಾವೆಗಳು. ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೆಟಾ ಮತ್ತು ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಯುವ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು “ಹುಕ್” ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವ್ಯಸನಕಾರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಪ್ರಕರಣದ ವಕೀಲರು ಇದನ್ನು “ವ್ಯಸನದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್” ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಗುವೊಂದು ಫೋನ್ ಹಿಡಿದರೆ ಅದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಇಡುವುದಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪದಿರುವಂತೆ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ವೇದಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಹಲವೆಡೆ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ವೇದಿಕೆಗಳು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅಪ್ರಾಪ್ತ ವಯಸ್ಕರನ್ನು ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರಿಡೇಟರ್ ಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ ವಿಷಯಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿಫಲವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹಲವು ಕುಟುಂಬದವರು ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ವಲಯದವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ನಿಯಂತ್ರಣದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ಸಾಹ ಕಾಣುತ್ತಿದೆಯಾದರೂ, ಯಾವುದು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ತಂತ್ರ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಇಲ್ಲ. ಆಮ್ನೆಸ್ಟಿ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಶನಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ನಿಷೇಧಗಳನ್ನು “ನಿಷ್ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ತ್ವರಿತ ಪರಿಹಾರ” ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದೆ. ಇಂತಹ ನಿಷೇಧಗಳು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯಕಾರಿ, ಗುಪ್ತ ವೇದಿಕೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ತಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಬಹುದು ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಮಗಳ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕತೆಯು ಸಹ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿಯಾಗಿದೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ, 5 ಮಿಲಿಯನ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ನಿಷೇಧದ ಮೊದಲು ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಯುವಜನರು ಇತರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ. UK ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಕೀರ್ ಸ್ಟಾರ್ಮರ್ ರಂತಹ ಕೆಲವು ನಾಯಕರು ಮಕ್ಕಳು ಮದ್ಯದ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಿದರೂ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮದ್ಯಪಾನ ನಿಷೇಧಿಸುವ ಕಾನೂನು ಇರುವಂತೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲೂ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ನಿಷೇಧವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತರ ಕೆಲವರು ನಾಯಕರಿಗೆ ಇದು ಮನವರಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇಟಲಿಯ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಾರ್ಜಿಯಾ ಮೆಲೋನಿ ನಿಷೇಧವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ತುಂಬಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೈಪಾಸ್ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರೇರಣೆಗಳು

ಕುತೂಹಲವೆಂದರೆ, ಈ ನಿಷೇಧಗಳ ಪ್ರೇರಣೆಗಳು ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಈಕ್ವೆಡಾರ್ನಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಪ್ರಾಪ್ತ ವಯಸ್ಕರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ನಲ್ಲಿ, LGBTQ ವಸ್ತು ಅಥವಾ ಅಶ್ಲೀಲತೆಗೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವಂತಹ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಿ ಪ್ರೇರಣೆಗಳು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಟರ್ಕಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ವೇದಿಕೆಗಳು ಸರ್ಕಾರ ನಡೆಸುವ ಲಾಗಿನ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶ ಒದಗಿಸಬೇಕೆಂಬ ಯೋಜನೆ ಜನರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರದ ಕಣ್ಗಾವಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಮಾನಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ.

ಮಕ್ಕಳ ಜೀವನದಲ್ಲಿ “ಅಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ” ವು ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಕಾಳಜಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ, ನಿಯಂತ್ರಣದ ಬಗೆಗೂ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಒಮ್ಮತವು ಮೂಡುತ್ತಿದೆ: ಯಾರೂ ಪರಿಶೀಲಿಸದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಯುಗವು ಮುಗಿದಿದೆ.

2026 ರ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾ ದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಆರಂಭವಾಗುವುದರಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವಾಗಿದ್ದು ಇದೀಗ 48 ತಂಡಗಳ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಒಂದು ಭಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಗೂ ಮುನ್ನುಡಿಯಾಗಲಿದೆ. ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಾಗಿ ನಾವು ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ, ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಎಂಬ ಈ ಸುಂದರ ಕ್ರೀಡೆ (the beautiful game) ಯನ್ನು ಈ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತರಲು ನೆರವಾದ ಕಳೆದ ಸುಮಾರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ (ಮೊದಲ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿ 1930ರಲ್ಲಿ) ಹಲವು ಯುಗಗಳು ಮತ್ತು ಐಕಾನ್‌ಗಳನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಮತ್ತು ಈ ವರ್ಷದ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಿಂದ ಏನನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಗಮನಿಸಬಹುದು.

ಆಟವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ ಯುಗಗಳು

FIFA ವಿಶ್ವ ಕಪ್ ವಿಭಿನ್ನ ಹಂತಗಳ ಮೂಲಕ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ತಂತ್ರದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ:

ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳು (1930-1950): ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯು 1930 ರಲ್ಲಿ ಉರುಗ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇಂತಹದ್ದೊಂದು ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಯಶಸ್ಸನ ಬಗೆಗೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಆರಂಭಿಕ ಸಂದೇಹಗಳಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದಿಂದ 12 ವರ್ಷಗಳ ವಿರಾಮ ಸಹ ಉಂಟಾಯಿತು. ಈ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿತ್ತು, ಇಟಲಿಯು 1934 ಮತ್ತು 1938 ರಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ವಿಟ್ಟೋರಿಯೊ ಪೊಝೊ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್-ಟು-ಬ್ಯಾಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.

ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯ ಕ್ರಾಂತಿಗಳು (1954-1974): ಈ ಅವಧಿಯು ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ನ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯ ಆರಂಭವನ್ನು ಕಂಡಿತು. ಹಂಗೇರಿ 1954 ರಲ್ಲಿ “ಫಾಲ್ಸ್ 9 (ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಸ್ಟ್ರೈಕರ್)” ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಬ್ರೆಜಿಲ್ “Jogo Bonito” (ಸುಂದರ ಆಟ) ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ ನಿಂದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು, ನಾಲ್ಕು ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು. 1974 ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ನೇತೃತ್ವದ “ಟೋಟಲ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್” ಈ ಯುಗವನ್ನು ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೇರಿಸಿತು.

ಜಾಗತೀಕರಣ (1982-1998): ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯು ಮೊದಲು 1982 ರಲ್ಲಿ 24 ತಂಡಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಂತರ 1998 ರಲ್ಲಿ 32 ತಂಡಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು, ಸಣ್ಣ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಮೊದಲ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್ ರೋಜರ್ ಮಿಲ್ಲಾ ಸಹ ಈ ಹಂತದಲ್ಲೇ ಆಡಿದ್ದು. ಅವರು ಕ್ಯಾಮರೂನ್ ಅನ್ನು 1990 ರಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕ್ವಾರ್ಟರ್‌ಫೈನಲ್ ವರೆ‌ಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿದ್ದರು.

( ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 1982 ರ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್, ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ಕ್ರೀಡೆಯತ್ತ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿದ ಪಂದ್ಯಾವಳಿ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟಿವಿ ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಮೊದಲ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್ ಅದಾಗಿತ್ತು. ನಾನೂ ಸಹ ಅಲ್ಲಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದಿನ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್‌ಗಳನ್ನು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ. )

ದಿ ಹೈಪರ್-ಮಾಡರ್ನ್ ಎರಾ (2002-ಪ್ರಸ್ತುತ): ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಡೇಟಾ-ಚಾಲಿತ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಹಂತಕ್ಕೆ VAR (video assistant referee) ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯು ಹೊಸ ಗಡಿಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದೆ, ಏಷ್ಯಾ (2002) ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾ (2010) ದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ನಡೆದದ್ದೂ ಈ ಹಂತದಲ್ಲೇ.

ವಿಶ್ವಕಪ್‌ನ ಐಕಾನ್ ಗಳು

ಇದುವರೆಗೂ ವಿಶ್ವಕಪ್ ನಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಆಟಗಾರರು ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಐಕಾನ್ ಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು--

ಪೀಲೆ: ಮೂರು ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಏಕೈಕ ಆಟಗಾರ, ಪೀಲೆ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ (1958) ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಸ್ಕೋರರ್ ಆಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಇತಿಹಾಸದೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಗುರ್ತಿಸಲ್ಪಡುವ ಆಟಗಾರನಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಡಿಯಾಗೋ ಮರಡೋನಾ: 1986 ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ತನ್ನ “ಹ್ಯಾಂಡ್ ಆಫ್ ಗಾಡ್” ಗೋಲು ಮತ್ತು ಅದೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಳಿಸಿದ “ಶತಮಾನದ ಗೋಲು” ಎಂದು ಹಲವರು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಎರಡನೇ ಗೋಲು ಎರಡಕ್ಕೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಮರಡೋನಾ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಆ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾವನ್ನು ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿದ್ದರು.

(ಆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ಲೈವ್ ನೋಡಿದ್ದು ನೆನಪಿದೆ ಮತ್ತು ಆ ಎರಡನೇ ಗೋಲಿ ನಲ್ಲಿ ಮರಡೋನಾ ಮೈದಾನದ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಗೋಲಿನವರೆಗೂ ಎಲ್ಲ ಎದುರಾಳಿ ಆಟಗಾರರನ್ನು ವಂಚಿಸಿ ಚೆಂಡನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ದ ರೀತಿ ಇಂದಿಗೂ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟಿದಂತಿದೆ.)

ಫ್ರಾಂಜ್ ಬೆಕೆನ್‌ಬೌರ್: ಕೈಸರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇವರು ಆಟಗಾರನಾಗಿ (1974) ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆಗಿ (1990) ಎರಡೂ ರೋಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಗೆದ್ದ ಮೂವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

ಜಿನೆಡಿನ್ ಜಿಡಾನ್ : ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಚೊಚ್ಚಲ 1998 ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ನಾಯಕ, ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನವು 2006 ರ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಡ್‌ಬಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ನಾಟಕೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಆದರೂ ಅವರ ಪ್ಲೇಮೇಕಿಂಗ್ ಪರಂಪರೆ ನಿರ್ವಿವಾದವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

(ಜಿಡಾನ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರೀತಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅನುಪಮ. ನಾನು ನೋಡಿರುವ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರಲ್ಲೇ ಜಿಡಾನ್ ರ ಚಲನೆ, ಚೆಂಡಿನ ಹತೋಟಿ, ಪಾಸಿಂಗ್ ಎಲ್ಲವೂ ಅತ್ಯಾಕರ್ಷಕ. )

ರೊನಾಲ್ಡೊ ನಜಾರಿಯೊ: 1998 ರಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾಘಾತದ ನಂತರ, ಅವರು 2002 ರಲ್ಲಿ ತಮಗಂಟಿದ್ದ ಅನಾರೋಗ್ಯ ದುರದೃಷ್ಟಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಕಂಡುಕೊಂಡರು. ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ ಐದನೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗೋಲುಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಂಟು ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.

ಲಿಯೋನೆಲ್ ಮೆಸ್ಸಿ: 16 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಯುವಿಕೆಯ ನಂತರ, ಮೆಸ್ಸಿ ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾವನ್ನು 2022 ನಲ್ಲಿ ಗೆಲುವಿನತ್ತ ಮುನ್ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ದಂತಕಥೆಯಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಆಟಗಾರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.

2026 ರಲ್ಲಿ ಏನನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು

ಮುಂಬರುವ 2026 ರ ಆವೃತ್ತಿಯು ಇದುವರೆಗೆ ನಡೆದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಾಗಿದೆ:

ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಸ್ಕೇಲ್: ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ, ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯನ್ನು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್, ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ಹೀಗೆ ಮೂರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು 48 ತಂಡಗಳ ವಿಸ್ತೃತ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ( ಮತ್ತು 104 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು!) .

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಥಮಗಳು: ಕ್ರೀಡೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವಂತೆ ಕ್ಯೂರಸಾ (ಎರಡು ಲಕ್ಷಗಳಿಗೂ ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ) ನಂತಹ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ತಂಡಗಳ ಆಗಮನವನ್ನು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ದಿ ಫೈನಲ್ ಬೋ: ಐಕಾನ್‌ಗಳಾದ ಲಿಯೋನೆಲ್ ಮೆಸ್ಸಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನೊ ರೊನಾಲ್ಡೊ ವಿಶ್ವಕಪ್ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಲಿದ್ದಾರೆ.

1930 ರಲ್ಲಿ ಉರುಗ್ವೆಗೆ ತಂಡಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಿದ ಕ್ರೂಸ್ ಹಡಗಿನಿಂದ 2026 ರ ಹೈಟೆಕ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂಗಳವರೆಗೆ, ವಿಶ್ವಕಪ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಎಂಬ ಕಲೆ, ಪ್ರತಿಭೆ, ದೈಹಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಮನೋದಾರ್ಢ್ಯ ಎಲ್ಲದರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಂತಿಮ ಕ್ರೀಡಾ ನಾಟಕ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಲೇ ಇದೆ.

ನಮ್ಮ ನಿದ್ರೆಯ ಚಕ್ರಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯವರೆಗೆ ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಶವನ್ನು “ಆಪ್ಟಿಮೈಜ್” ಮಾಡುವ ಗೀಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ಅನ್ವೇಷಣೆಯು ಅಂತಿಮ DIY ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ನಾವು ಸರಿಯಾದ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸಿದರೆ, ಸರಿಯಾದ “ಕ್ಷೇಮ” ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಮತೋಲಿತ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, ನಾವು ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಶಾಂತತೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ನಮಗೆ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿದ, ಒತ್ತಡ-ಮುಕ್ತ ಜೀವನದ ಆವೃತ್ತಿಯು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ “ಸಂತೋಷವೇ “-ಅಥವಾ ಇದು ಕೇವಲ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟತೆಯ ಒಂದು ರೂಪವೇ?

ನಮ್ಮ ಸಂತೋಷವನ್ನು “ಆಪ್ಟಿಮೈಸ್” ಮಾಡುವ ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚೋದನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಲಾರಿ ಸ್ಯಾಂಟೋಸ್ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ನಾವು ತಪ್ಪು ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದರೆ ಪರಿಪೂರ್ಣ, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಜೀವನದ ಅನ್ವೇಷಣೆಯು ಆಗ ಹಿಮ್ಮುಖವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಪಾಡ್‌ಕಾಸ್ಟ್ ಕೇಳುವಾಗ ಇದೇ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಈ ಹಿಂದೆ ಓದಿದ್ದ ಎರಡು ಲೇಖನಗಳು ನೆನಪಾದವು.

‘ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ‘ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಡೇನಿಯಲ್ ಎಂ. ಹೇಬ್ರಾನ್ ಅವರ ಲೇಖನ - Happiness and Its Discontents.

ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ, ಸಂಶೋಧಕರು “ಜೀವನ ತೃಪ್ತಿ” ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂತೋಷವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ - ಜನರನ್ನು ಅವರು ಅವರ ಸದ್ಯದ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಾಧಾನದಿಂದ ಇದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂದು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಡೇನಿಯಲ್ ಹೇಬ್ರಾನ್ ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ನ್ಯೂನತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ: ತೀವ್ರ ಬಡತನದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ನಿರಂಕುಶ ಆಡಳಿತದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಅನೇಕ ಜನರು ಸಹಾ ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ “ತೃಪ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಹೇಬ್ರಾನ್ ಗಮನಿಸಿದಂತೆ, ಇದು ಸಂತೋಷವಲ್ಲ; ಇದು ರಾಜೀನಾಮೆ. “ತೃಪ್ತಿಯಾಗಿರುವುದು ಎಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಜೀವನವು ಸಾಕಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು”. ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವು ಆಳವಾದದ್ದು, ಇದನ್ನು ಅವರು “ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಯೋಗಕ್ಷೇಮ (emotional wellbeing )” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು “ನಿಮ್ಮ ನಿಜವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದಲ್ಲೇ ಆರಾಮವಾಗಿರುವುದು”. ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಮತ್ತು ಚೈತನ್ಯಶಾಲಿಯಾಗಿ ಇರುವುದು.

ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ‘ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್’ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದ ಮಾರಿ ರುತಿ ಅವರ ಲೇಖನ - ಅದರ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಸಹ Happiness and Its Discontents. ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಓದಬಹುದು.

ಮಾರಿ ರುತಿ ಅವರು, ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ “ಸಂತೋಷದ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌” ಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮದುವೆ ಅಥವಾ “ಸಮತೋಲಿತ” ವೃತ್ತಿಜೀವನಗಳಷ್ಟೇ ಸಂತೋಷದ ಈಡೇರಿಕೆಯ ಏಕೈಕ ಮಾರ್ಗವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂತಹ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಸಾಧನಗಳನ್ನಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಊಹಿಸಬಹುದಾದಂತೆ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲುಬರುವಂತೆ ರೂಪಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ನಾವು ನಮ್ಮ ನಿಜವಾದ ಪಾತ್ರಕ್ಕಿಂತ “ನಯಗೊಳಿಸಿದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ” ಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದಾಗ, ನಮ್ಮ “ಜೀವನವನ್ನು” ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. “ ಆತಂಕ”ವು “ಅಸ್ತಿತ್ವದ ವೈಫಲ್ಯ”ದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಮಗೆ ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ನಮ್ಮನ್ನು ಅನನ್ಯವಾಗಿಸುವ ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ರುತಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಟೈಮ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲೇಖನ The Number of Words You Say in a Day Is Shrinking ದಲ್ಲಿ ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲದ ಸಂಪರ್ಕ ಶೈಲಿಯ ಬದಲಾವಣೆಯ ಬಗೆಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂವಹನದ ದಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿರುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ನಾವು ಕಡಿಮೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ನಿಶ್ಯಬ್ದರಾಗುವತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. 2005 ಮತ್ತು 2019 ರ ನಡುವೆ, ಸರಾಸರಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಉಚ್ಚರಿಸುವ ಪದಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 28% ರಷ್ಟು ಕುಸಿದಿದೆ. ಈ “ಗಣನೀಯ ನಷ್ಟ” ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದೆಯೆಂದರೆ ಪ್ರತಿ ದಿನ ಮಾತನಾಡುವ ಸುಮಾರು 330 ಕಡಿಮೆ ಪದಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 12,000 ಕಡಿಮೆ ಪದಗಳಿಗೆ ಇದು ಸಮನಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್, ಲ್ಯಾಪ್ ಟಾಪ್ ಪರದೆಗಳ ಹಿಂದೆ ನಾವು ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ಪಾದಕತೆಯ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬಹುದಾದರೂ, ಕೇವಲ ಶಬ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ; ಮಾನವ ಸಂಪರ್ಕದ ಸಂರಚನೆಯನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

ಕಡಿಮೆ ಹೇಳಿದಾಗ ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು

ಮಾತನಾಡದೆ, ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ ನೆರವಿನ ಸಂವಹನದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಳಿದಾಗ -ವಿಶೇಷವಾಗಿ 25 ವರ್ಷದೊಳಗಿನವರಲ್ಲಿ- ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಹೇಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಅಂತರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ನಾವು ಮೌಖಿಕ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಪಠ್ಯಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದಾಗ ಸಂವಹನದ ಹಲವು ಪದರಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ: ಧ್ವನಿಯ ಟೋನ್, ದೇಹ ಭಾಷೆ, ಮುಖದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ.

ಪಠ್ಯವು ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಂತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ನಾವು ಎಮೋಜಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರೂ, ಅವು ಮಾತನಾಡುವ ವಿನಿಮಯದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸೂಚನೆಗಳೇ ನಮ್ಮನ್ನು ಬೇರೆಯವರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತಂತ ಮತ್ತು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಂತ ಭಾವನೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಬೇಕಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕರಹಿತ ಪಾವತಿಗಳ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕ, ನಾವು ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು “ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ”ಗೊಳಿಸಿದ್ದೇವೆ ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ಆದಿಮಗೊಳಿಸಿದ್ದೇವೆ.

ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದುವಾಗ ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಸ್ಮಾಲ್ ಟಾಕ್ (ಹರಟೆ?) ಯ ಬಗೆಗೆ ಓದಿದ್ದ ಲೇಖನ In Defence of Small Talk ನೆನಪಾಯಿತು. ಸಂವಹನದ ಉದ್ದೇಶ ಸದಾ ಕಾಲವೂ ಗಹನ ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯವೇ ಆಗಬೇಕಿಲ್ಲ. ಅಥವಾ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷ ಮಾದರಿಯದ್ದೂ ಆಗಬೇಕಿಲ್ಲ.

ಅದು ಹವಾಮಾನ ಅಥವಾ ಬಸ್ ಮಾರ್ಗಗಳ ಕುರಿತು ಇರಬಹುದು, ಆ “ಅರ್ಥಹೀನ” ಸ್ಮಾಲ್ ಟಾಕ್ಗಳು ಏಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ ಎಂದರೆ:

ಇದು ವಿವಿಧ ವಯೋವರ್ಗಗಳ ಸೇತುವೆಯಾಗಿದೆ : ವಿವಿಧ ಆರ್ಥಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅಪರಿಚಿತರನ್ನು ಅವರ “ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳುವುದು ಉಚಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಒಬ್ಬರ ಮೆಚ್ಚಿನ ಕ್ರೀಡಾ ತಂಡದ ಬಗ್ಗೆ ಚಾಟ್ ಮಾಡುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.

ಇದು ಮಾನವೀಯತೆಯಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ : ನಮ್ಮ ಪರಿಚಯಸ್ಥರ ವಲಯದ ಹೊರಗಿನ ಅಪರಿಚಿತರೊಂದಿಗಗಿನ ಸಂವಹನಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಉತ್ತಮ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಕನೆಕ್ಟೆಡ್ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಇದು ಅಭ್ಯಾಸದ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕೌಶಲ್ಯ: ಸಾಮಾಜಿಕ ಕೌಶಲ್ಯವು ಸ್ನಾಯುವಿನಂತೆ ; ನೀವು ಅದನ್ನು ಬಳಸದಿದ್ದರೆ, ನೀವು ಅದನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರಿ. ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಅತಿಥಿ, ಹೋಸ್ಟ್ ಅಥವಾ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯಾಗಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.

ಇದು ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ: ಪ್ರಯಾಸ ಪೂರ್ಣವಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆಡುವ “ದೊಡ್ಡ ಮಾತು” ಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ನಾವು ಆಡುವ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಮಾತುಗಳು ನಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿಡುತ್ತವೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ :

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ದೇವಿ ಶ್ರೀಧರ್ ಅವರ Even without social media, phones have a subtle, damaging effect on our mental health ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂವಹನದ ಮೂಲಭೂತ ರೂಪಗಳಾದ ಇಮೇಲ್‌ಗಳು, ಪಠ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಸಹ ನಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಮಿತಿಮೀರುವಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ನಮ್ಮ ಮಿದುಳುಗಳು ತ್ವರಿತ, ವರ್ಚುವಲ್ ಸಂವಹನದ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸದ ಬಹುಪಾಲು ಕಾಲ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂವಹನವು 150 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿರದ ಜನರ ಸಣ್ಣ, ಸ್ಥಿರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಷ್ಟೆ ನಡೆದಿದೆ. ಇಂತಹ ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಅರ್ಥವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ನಾವು ಮುಖದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ದೇಹ ಭಾಷೆಯಂತಹ ಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂದೇಶಗಳು ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತವೆ. ಚಿಕ್ಕದಾದ, ಬರಿದೆ ಪಠ್ಯ-ಆಧಾರಿತ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಬದಲಾದಾಗ, ಸಂದೇಶಗಳು ತಪ್ಪಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಈ ಸಂದೇಶಗಳು ಮಾನವನ ಮೆದುಳಿಗೆ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತಡವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಟೆಲಿಫೋನಿನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಸಂದೇಶ ಇವೆರಡರ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಓದಿದ್ದ ಲಘು ಧಾಟಿಯ ಒಂದು ಲೇಖನ (The Death of the Telephone Call) ಇಲ್ಲಿ ನೆನಪಾಯಿತು.

ದೇವಿ ಶ್ರೀಧರ್ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ-

2022 ರ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ಸಂವಹನ ಕ್ರಮದ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ. 2026 ರಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವಿವಿಧ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲೂ ಪಠ್ಯ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳಿಸುವುದು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಖುದ್ದು ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದ ಮತ್ತು ಪೋನಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಪರಿಣಾಮವೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಪರ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿರುವುದು. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಈಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಂಜೆಗಳಿಗೂ ಮತ್ತು ವಾರಾಂತ್ಯಗಳಿಗೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾ ಒಂದು “ಯಾವಾಗಲೂ ಆನ್” ಆಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರಂತರ ಲಭ್ಯತೆಯು ಮೆದುಳಿನ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ‘ಈಗಲೇ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕೇ? ಕಾಯಬಹುದೇ? ಉತ್ತರಿಸದಿದ್ದರೆ rude ಆಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆಯೇ?’ ಹೀಗೆ ಮೆದುಳು ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಸುಳಿಗೆ ಸಿಲುಕುತ್ತದೆ. Cognitive fatigue ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬಳಲಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ-

ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೂ ಬರ್ನ್ ಔಟ್, ಬಳಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಒಂಟಿತನ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಏರುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಇತಿಹಾಸದ ಯಾವುದೇ ಹಂತಕ್ಕಿಂತ ಇಂದು ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

ಮುಕುಲ್ ಕೇಶವನ್ ಅವರು ದಿ ಟೆಲಿಗ್ರಾಫ್ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆದಿರುವ “Strange Orchids: Donald Trump’s abandonment of rules-based pieties has stymied Beltway liberals“ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಮೆರಿಕ ದೇಶ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಮರ್ಥಕರನ್ನು ವ್ಯಂಗ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಹರಿತವಾದ ಪದಗಳಿಂದ ಟೀಕಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವೆಡೆ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಪ್ರಬಲ ಶಸ್ತ್ರ ಶಕ್ತಿಯೊಡನೆ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸೂಪರ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ಅನ್ನು ಅಮೆರಿಕವು ಬಳಸಿದೆ. ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಸಾಧಾರಣವಾದ (american exceptionalism) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಈ ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತನ್ನು ಬಳಸಿ ಹಲವಾರು ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದೆ. ಮತ್ತು ಅಂತಹ ದಾಳಿಗಳನ್ನು “ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶ” ವೆಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಮೂಲಕ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಇಂತಹ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವ ಕೆಲವರನ್ನು ಕೇಶವನ್ ಅವರು ‘strange orchids rooted in the fungus of American exceptionalism’ (ಅಮೆರಿಕದ ‘ಅಸಾಧಾರಣವಾದ’ವೆಂಬ ಶಿಲೀಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ಬೇರುಬಿಟ್ಟರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಸೀತಾಳೆ ಹೂಗಳು) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

The road to hell is paved with good intentions (ನರಕದ ದಾರಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳ ಹಾಸಿನ ಮೇಲೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ) ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಾಣ್ನುಡಿ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ನಾನು ಪತ್ರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಅಮೆರಿಕದ ‘ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶ’ ದ ಮೊದಲ ದಾಳಿ 90-91 ರ ಮೊದಲ ಇರಾಕ್ ಯುದ್ಧ. ಆಗಷ್ಟೇ ಕಾಲೇಜ್ ಮುಗಿಸಿದ್ದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧದ ಕುರಿತು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದುತ್ತಿದ್ದುದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಟೆಲಿವಿಷನ್ ನಲ್ಲಿ ನೇರ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಮೊದಲ ಯುದ್ಧ ಎಂದೂ ಇದನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್ ನೇತೃತ್ವದ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ, ಇರಾಕ್ ಆಕ್ರಮಣ, ಈಚೆಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೌರ್ಯದ ಗಾಜಾ ಯುದ್ಧ ಇವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಗಾಜಾವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲಿಯರು ನಡೆಸಿದ್ದಾದರೂ ಅವರ ಬೆನ್ನಿಗೆ ಅಮೆರಿಕನ್ನರಿದ್ದದ್ದು ಸಹ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶ.

ಕೇಶವನ್ ತಮ್ಮ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ CNN ನ ಫರೀದ್ ಝಕಾರಿಯ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ನ ಎಜ್ರಾ ಕ್ಲೇನ್ ಅವರ ನಡುವಿನ ಈಚಿನ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಇಂತಹ ಲಿಬರಲ್ ಗಳು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಅಸಭ್ಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ಮುಜುಗರ ಪಡುತ್ತಾರೆ ವಿನಃ ಅಮೆರಿಕದ ಶಸ್ತ್ರ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅದು ತರುವ ಹಿಂಸೆಯ ಬಗೆಗೆ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಫರೀದ್ ಝಕಾರಿಯಾ ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಜನಗಳ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಎರಡನೆ ಇರಾಕ್ ಯುದ್ಧದ ಬಗೆಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್ ಅವರ ಸಮರ್ಥನೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ಬುಷ್ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು “ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಆದರ್ಶವಾದಿ, ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಮಿಷನ್” ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇರಾಕ್ ನಲ್ಲಿ “ವೆಪನ್ಸ್ ಆಫ್ ಮಾಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್ ಇವೆ” ಎಂಬ “ಸುಳ್ಳು ಭಯ” ದ ನಿರೂಪಣೆಯ ಮೂಲಕ ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಜನರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಸಹ, ಬುಷ್ “ಸಭ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡರು” ಮತ್ತು ಯುದ್ಧವು ಅಮೆರಿಕದ “ಮಹಾನ್ ಉನ್ನತ ಮಿಷನ್” ಆಗಿತ್ತು ಎಂದು ಝಕಾರಿಯಾ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಜ್ರಾ ಕ್ಲೈನ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಇದೇ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ, ಝಕಾರಿಯಾ ಅವರು ಈಚೆಗೆ ಇರಾನ್‌ಗೆ ಟ್ರಂಪ್‌ ಒಡ್ಡಿದ “ಜನಾಂಗೀಯ ಬೆದರಿಕೆ” ಯನ್ನು ಬುಷ್‌ನ ಇರಾಕ್‌ನ ಆಕ್ರಮಣದೊಂದಿಗಿನ ತುಲನೆಯಲ್ಲಿ ನೀಚ ರೀತಿಯದ್ದೆಂದು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಝಕಾರಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಲೇನ್ ರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಶವನ್ ಅವರು narcissism (ಆತ್ಮರತಿಯ) ಛಾಯೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಮೆರಿಕನ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳೂ ಸಹ ಅಮೆರಿಕದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಯುವ ಸ್ಥಳೀಯರ ಬಗೆಗೆ ಕಾಳಜಿಯನ್ನೇ ತೋರಿಸದೆ ಕೇವಲ ಈ ಯುದ್ಧಗಳಿಂದ ಅಮೆರಿಕನ್( ಸೈನಿಕ) ರಿಗಾಗುವ ‘ಟ್ರಾಮ’ ವನ್ನಷ್ಟೆ ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಜೋಸೆಫ್ ಕಾನ್ರಾಡ್ ನ ಅದ್ಭುತ ಕೃತಿ Heart of Darkness ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಫೋರ್ಡ್ ಕೊಪೋಲ ನಿರ್ದೇಶನದ Apocalypse Now ಚಿತ್ರವನ್ನು ಅವರು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಮೆರಿಕದ ವಿಯಟ್ನಾಮ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.

ಕ್ಲೈನ್ ​​ಮತ್ತು ಝಕಾರಿಯಾ ಅವರಂತಹ ಪಂಡಿತರು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ಆಕ್ರೋಶವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವುದು ಅಂತರರಾಷ್ಟೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಒಳಪ್ರವೇಶದ ಸಮರ್ಥನೆಗೆ ತಾವು ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ನಷ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ. ನಾಯಕನು ‘ಸರಿ’ ಯಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವವರೆಗೂ ಅವರು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ “ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವವನ್ನು” ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭವಾಗುವುದು.

ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಬಿಡೆನ್ ಆಡಳಿತದ ಬೆಂಬಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಇದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ‘ಮಾನವೀಯ ಕಾಳಜಿ’ ಯಂತಹ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬಿಡೆನ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಉದಾರವಾದಿಗಳು ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿನ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿಗೆ ಅಮೇರಿಕಾದ ಸಹಾಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಇತರರ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ “ನಿಯಮ-ಆಧಾರಿತ ( rules-based) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಕ್ಷಣೆ” , “ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಬಿತ್ತುವುದು” ಅಥವಾ ವಿದೇಶಿ ಜನಸಮೂಹಗಳ “ವಿಮೋಚನೆ” ಮುಂತಾದ ಉನ್ನತ ಧ್ಯೇಯವಿರುವ ಸಮರ್ಥನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಟ್ರಂಪ್ ಒಂದು ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನೇ “ನಾಶಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ” ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುವಾಗ ಅವರ ಸಮರ್ಥಕರಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮಸ್ಯೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಇನ್ನೊಂದು ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರ ಸಾವುಗಳನ್ನು “ದುರಂತ ಹಾನಿ” ( tragic collateral) ಎಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಇದು “ಸರ್ಕಾರಿ ಲಿಬರಲ್” ವರ್ಗಕ್ಕೆ ( ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯರನ್ನೂ ಸೇರಿದ ಸಮರ್ಥಕರನ್ನು ಕೇಶವನ್ ಅವರು ವರ್ಣಿಸುವಂತೆ) - ‘ ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ’ ಮತ್ತು ‘ ಮುಕ್ತ ಪ್ರಪಂಚ’ ದ ಚತುರ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ಅಮೇರಿಕನ್ ಶಕ್ತಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ “ಮುಜುಗರ” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

‘ದಿ ಹಿಂದೂ’ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ Groaning under information overload ಎಂಬ ಲೇಖನ ಓದುವಾಗ ಈ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯೇ ಆಗಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಸ್ಫೋಟದ ಸಮಸ್ಯೆ ಇದೀಗ ಒಂದು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಹಂತ ತಲುಪಿರುವುದು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂತು.

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನದ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಕಷ್ಟಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಈಗ ಡೇಟಾದ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಗಾಗಿ ಏದುಸಿರು ಬಿಡಬೇಕಾಗಿದೆ. “ಮಾಹಿತಿ ಕೊರತೆ”ಯ ಸಮಾಜ ಈಗ, ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಪೂನ್-ಫೀಡ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಭಾರದಲ್ಲಿ ಜಗ್ಗುತ್ತಲಿದೆ.

ಇದೇ ಮಾಹಿತಿ ಮಹಾಪೂರ ದ ಕುರಿತು (ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ) ಜೊನಾಥನ್ ಸ್ಪಿರಾ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ ಓವರ್‌ಲೋಡ್! ( Overload ! How Too Much Information is Hazardous to Your Organization) ಓದಿದ್ದು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂತು. ‘ಹಿಂದೂ’ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಲೇಖನವು ‘ ಡೋಪಮೈನ್ ಹೈ’ ಮತ್ತು ‘ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್’ ನೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದರೆ, ಸ್ಪಿರಾ ಅವರ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವೃತ್ತಿಪರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಆಗುವ ತೊಂದರೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಡೇಟಾದ ಪ್ರವಾಹವು ನಮ್ಮ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ “ತೆರಿಗೆ” ಯನ್ನೇ ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಡೋಪಮೈನ್ ಲೂಪ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಚಿಂತನೆಯ ಅಂತ್ಯ

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮವು ನಮ್ಮನ್ನು ‘ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್‌ಗೆ ಗುಲಾಮರನ್ನಾಗಿ’ ಮಾಡಿದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಬೇಸರ ಅಥವಾ ಅನಾನುಕೂಲತೆ ಆದೊಡನೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಫೋನ್‌ಗಳತ್ತ ಹೊರಳುತ್ತೇವೆ, ತ್ವರಿತ ಪ್ರತಿಫಲವನ್ನು ಬೆನ್ನತ್ತುತ್ತ. ರೀಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಟಿಕ್‌ಟಾಕ್ ನಂತಹ ಕಿರು-ರೂಪದ ಕಂಟೆಂಟ್ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಬೇಕಾಗುವ “ಮಾನಸಿಕ ಶ್ರಮ” ಶೂನ್ಯ. ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು, ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಅಭಿರುಚಿಗಳು ನಮ್ಮಿಂದಲೇ ರೂಪಿತಗೊಳ್ಳುವ ಬದಲು ಅವನ್ನು ನಮಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಈ ಬಗೆಯ ಕಂಟೆಂಟ್ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸ್ಪೇಸ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಾಲ್ಕು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ:

ಗಾಸಿಪ್: ಕ್ಷಣಿಕ ವಿನೋದ.

ಮೀಮ್‌ಗಳು: ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಜೀರ್ಣವಾಗುವಂತೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಳವಿಲ್ಲದ ತುಣುಕುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆ.

ರಾಜಕೀಯ: ತಿಳುವಳಿಕೆಗಿಂತಲೂ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆಯಿರುವ ಕಂಟೆಂಟ್.

ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದು: ಕೊಳ್ಳುಬಾಕತನವನ್ನು ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯಂತೆ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು.

ಇವುಗಳು ನಮ್ಮ “ಮಿದುಳಿನ ಆಹಾರ” ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾದಾಗ, ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಸಹ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನೇ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ: ಇದೇ ನಮ್ಮ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕತೆ ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದು.

ನಾವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲೇ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತೇವೆ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ನಡುವಿನ ರೇಖೆಯನ್ನು ಮಸುಕುಗೊಳಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಮಾಹಿತಿ ಡಯಟ್

ನಾವು ನಮ್ಮ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದ ಕ್ಯಾಲೊರಿಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುವಂತೆಯೇ, ನಾವು ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಲೇಖಕಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು, “ಮಾಹಿತಿ ಡಯಟ್” ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ತಾವು ಅದನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿಃ

ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರೀತಿ

ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಬರ್ಖಾದತ್ ಅವರು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಡನೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂಭಾಷಣೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಸಕ್ತಿಕರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವೂ ಆಗಿದೆ. ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಔಚಿತ್ಯಪೂರ್ಣವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರು ಈ ಸಂವಾದವನ್ನು ಬಹಳ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.

ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವೂ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯೂ ಆಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತಿತರ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್ ಆಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಸತ್ಯವು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ ಧ್ರುವೀಕರಣ ಮತ್ತು “ಕ್ಲಿಕ್‌ಬೈಟ್” ಸಂಸ್ಕೃತಿಯದೇ ರಾಜ್ಯ. ಅದು ವಿಷತ್ವ, ದ್ವೇಷ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಜಾಲತಾಣಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರ ಮನೋಭೂಮಿಕೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಕಂಟೆಂಟ್ ಅನ್ನೇ ಒದಗಿಸುತ್ತ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇಂದು ವಿಷಯ ತಜ್ಞರಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ತಾಣಗಳ ತೀವ್ರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಸಮೂಹ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಕೋಶವಾದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.

ತನ್ನ 25 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿರುವುದು ಉಚಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಂವಾದವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ನಾವು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ನೀಲನಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಆಕ್ರೋಶದ ವ್ಯವಹಾರೀಕರಣ

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದೇ ಮುಖ್ಯ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಹು ಆಯಾಮದ ದೃಷ್ಟಿಗಿಂತ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುವುದು ಆಲ್ಗಾರಿದಮ್ ನ ಆದ್ಯತೆ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುತ್ತದೆ. ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಪ್ರಚೋದನಕಾರಿ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸುದ್ದಿ ಮಳಿಗೆಗಳು ಸಹ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಇದು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಭಜನಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವರವಾಗಿದೆ.

ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು

ನಾವು ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್‌ಗಳ ಯುಗದಿಂದ ‘ ಜನರೇಟಿವ್ AI ಯುಗ’ ಕ್ಕೆ ಚಲಿಸುವಾಗ, ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತವೆ. ಸಮುದಾಯದ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಬದಲು ಟಾಪ್-ಡೌನ್ ಮಾಡರೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವ ಭಾಷಾ ಮಾದರಿಗಳು (LLM ಗಳು) ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಪ್ಪಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಮಾದರಿಗಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಂತಹ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸದೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಹಿತಿಗೆ ಖಚಿತತೆ ಒದಗಿಸಲು ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ನಂಬಿಕೆಯ ವಿರೋಧಾಭಾಸ

ನಾವು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯೋತ್ತರ ( post - truth ) ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಾಯಕರುಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಸತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆ, ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್. ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಸಂದೇಹದಿಂದ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಿದ್ದಾಗ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಅರಿಯುವುದೇ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಯಕರುಗಳ ನಿರಂತರ ಪ್ರಚಾರದಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಜನರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಪ್ರಾಪಗಾಂಡಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ತಂತ್ರಗಳು

ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಇಕೋ ಚೇಂಬರ್‌ಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಚಲಿಸಲು, ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಹಲವಾರು ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ :

ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳು ನಿಮ್ಮ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್ ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀವು ಏನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಿ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ನೀವು ಹುಡುಕಲು ಯೋಚಿಸದಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಆಗಲು ಕುಕೀಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತವಾಗಿ ಬಳಸಿ: ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಅರಸುವಾಗ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ನೋಡಬೇಕು. ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.

ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ: ಕಿರು-ರೂಪದ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇನ್ನೂ ಇದೆ. ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ-ಓದಿನ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಗಳು( long form journalism ) ಯಾವುದೇ ವಿಷಯದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಥನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಮಾನವ ಸಹಯೋಗ: ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರುಪಡೆಯಲು ಸಹೃದಯಿ ಮತ್ತು ಚಿಂತನಶೀಲ ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯದ ಯಶಸ್ಸು ಖ್ಯಾತಿ ಅಥವಾ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ಸಹಯೋಗದ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ-ಹಂಚುವುದಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಿರುವ ಜನರನ್ನು ಅದರ ಯಶಸ್ಸು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.

1979 ರಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾದ ಆಂತರಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಕ್ರೂರ ಆಡಳಿತದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗಳು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ. ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕರೆನ್ಸಿ ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣದ ವಿರುದ್ಧ 2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳದೆ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಉರುಳಿಸುವ ಕರೆಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡವು. ಜನವರಿ 2026 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಾವುಗಳು 5,000 ಮೀರಿವೆ. ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳು ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಲೈವ್ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ

ಟೆಹ್ರಾನ್, ಇಸ್ಫಹಾನ್ ಮತ್ತು ಶಿರಾಜ್‌ನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ. US ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿರುವ ಬೆಲೆಗಳು, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಿಂದ ಈಗಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರಿಯಾಲ್ USD ಗೆ 1.4-1.5 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿ, ಇದು ಇರಾನಿನ ಸ್ಟಾಕ್ ಬಜಾರ್ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಲೀಡರ್ ಖಮೇನಿ ವಿರುದ್ಧ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು. ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಇತ್ತೀಚಿನ 12-ದಿನಗಳ ಯುದ್ಧವು ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಮಿಲಿಟರಿ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಉತ್ತೇಜಿಸಿತು.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂದರ್ಭ

ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು, 1953 ರ ದಂಗೆಯಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡು ತೈಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣದ ನಂತರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿತು, ಶಾ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ಶಾ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು, 1980-1988 ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇರಾಕ್‌ಗೆ US ಬೆಂಬಲದ ನಡುವೆ ಅಯತೊಲ್ಲಾ ಖೊಮೇನಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.

2019 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮಾರ್ಜಾನ್ ಕಮಾಲೀ ಬರೆದ ‘ ದಿ ಸ್ಟೇಷನರಿ ಶಾಪ್ ಆಫ್ ಟೆಹರಾನ್ ‘ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ 1953ರ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರ ಪದಚ್ಯುತಿ ಮತ್ತು ಅಂದೂ ಸಹ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ದ ಪರವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಬಗೆಗೆ ನಿರೂಪಣೆ ಇದೆ. 2025 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಬರೆದ ‘ ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ‘ ಕೃತಿಯು 1979 ರಲ್ಲಿ ಶಾ ನ ಪದಚ್ಯುತಿಯು ಇರಾನಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದುರಂತಮಯ ತಿರುವಿನ ಘಟನೆಯಾದದ್ದರ ರೋಚಕ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಈಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 2015ರಲ್ಲಿ ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ The Joint Comprehensive Plan of Action ( JCPOA ) ಯು ಇರಾನಿನ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಅನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ 2018ರಲ್ಲಿ ಟ್ರಂಪ್‌ JCPOA ನಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡರು. 2020 ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಇರಾನಿನ ಜನರಲ್ ಸುಲೇಮಾನಿಯ ಹತ್ಯೆ ನಡೆಯಿತು. ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದವು.

ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕತ್ವದ ಇರಾನ್ ಆಡಳಿತವು ಬಲಪ್ರಯೋಗದ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೂ ಅದು ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಉಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು. ಕುರ್ದಿಶ್ ಅಥವಾ ಬಲೂಚ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಗತವಾದ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಬಿರುಕುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುವ ಸಂಭವ ಇದೆ. ಇರಾನ್ ಪರಮಾಣು ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದರೆ, ಒತ್ತಡದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದರೆ ಸಂಧಾನದ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. IRGC ಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಗಳಾದರೆ ಅಥವಾ U.S. “ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ” ದ ನಡುವೆ ಚೀನಾ-ರಷ್ಯಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೂಲಕ ಬಹುಧ್ರುವೀಯ ಬದಲಾವಣೆಯಾದರೆ ಉಲ್ಬಣವು ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ “ಇರಾನಿಯನ್ ಪುಟಿನ್” ತರಹದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡಬಹುದು.

ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಶಾಂತಿಯು ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ದಮನ, ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳ ವಿಷಕಾರಿ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು 2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದರೂ ಆದರೆ ಅದು ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ, ಕರೆನ್ಸಿ ಕುಸಿತಗಳು ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಳವಾದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ದಮನ

ಆಡಳಿತದ ದಮನಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಗುಂಡಿಕ್ಕುವುದು, ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಶೂಟ್ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಮರಣದಂಡನೆಗಳು ಹೀಗೆ 5,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಕೊಂದವು, ಜೊತೆಗೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಬಂಧನಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕೋಪವನ್ನು ಖಮೇನಿ ವಿರೋಧಿ ಘೋಷಣೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದವು. IRGC ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದರೊಂದಿಗೆ ಕ್ಲೆರಿಕಲ್ ಗಣ್ಯರು ಜನತೆಯ ಕಲ್ಯಾಣದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗಿಂತ ಹಿಜ್ಬೊಲ್ಲಾದಂತಹ ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಭ್ರಮನಿರಸನವು ಬೆಳೆಯಿತು. ಪಹ್ಲವಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ಕರೆಗಳು ದೇವಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು ನಂಬಿಕೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳು

ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ “ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ”ದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು 2025 ಇಸ್ರೇಲ್-ಯು.ಎಸ್. ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನದಾಳಿಗಳು ಇರಾನ್ ನ ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದವು. ದಶಕಗಳ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು-1953 ದಂಗೆಯಿಂದ JCPOA ನಿರ್ಗಮನದವರೆಗೆ-ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿವೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಬೆಂಬಲಿತ ಆಡಳಿತ-ಬದಲಾವಣೆಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದೆ. ಆದರೂ ಅಶಾಂತಿಯ ಸ್ಥಿತಿ ಹೋಗಿಲ್ಲ.

ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಹಿನ್ನೆಲೆ

1960 ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು ಅವರ ತಂದೆ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಶಾ ಅವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ 1967 ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೌನ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. U.S.ನಲ್ಲಿ ವಾಯುಪಡೆಯ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ರೆಜಾ ಅವರು 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದ ನಂತರ 18 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗಡಿಪಾರು ಆಗುವ ಭಯದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕೆಗೆ ಓಡಿಹೋದರು. U.S. ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗಳಿಂದ, ಅವರು 1986 ರಲ್ಲಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇರಾನಿನ ವಲಸೆಗಾರರಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.

“ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್” ನಿಂದ

ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಅವರ ಪುಸ್ತಕವು ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಷಾ ಅವರ ಪತನವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ರೆಜಾ ಅವರ ತಂದೆ ಯನ್ನು “ಕಠಿಣ ವ್ಯಕ್ತಿಯಂತೆ ಆಡುವ ದುರ್ಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿ” ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ತೈಲ ಸಂಪತ್ತಿನ ನಡುವೆ ಷಾ ಅವರ ಬಲ ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದು, SAVAK ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅಹಂಕಾರಗಳು ಖೊಮೇನಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದು, ಕ್ರಾಂತಿಯ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಡವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯದ ಪರವಾಗಿದ್ದ ರಾಜವಂಶದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ವೇದಿಕೆ ಹೊಂದಿಸುವಂತೆ ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಓದುವಾಗ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಸಮ್ಮತಿಯಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಇರಾನಿನ ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.

ಈ ವಾರ ರಷ್ಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ನೆನೆದಾಗ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳು ಸುಳಿದವು. ಇತಿಹಾಸ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಓದಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೂಲಕ ದೇಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜನರ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು ನನಗೆ ಇಷ್ಟ. ಕೆಲವಾರು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂದವು. ಹಾಗೆಯೇ ಈ ವರ್ಷ ಓದಿದ ರಷ್ಯನ್ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ನೆನಪಾದವು. ಈ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾವು ದಾಟಿ ಬಂದಿರುವ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ವಿಶದವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿದೆ.

1. Russia under the Romanovs (1613–1917) by Simon Sebag Montefiore

2. Motherland: A Feminist History of Modern Russia, from Revolution to Autocracy by Julia Ioffe

1. Russia under the Romanovs (1613–1917) by Simon Sebag Montefiore

1613 ರಲ್ಲಿ ರೊಮಾನೋವ್ ರಾಜವಂಶವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, 17 ವರ್ಷದ ಮೈಕೆಲ್ ರೊಮಾನೋವ್ ನನ್ನು ಹಿಂದಿನ ರುರಿಕಿಡ್ ವಂಶವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದ ಮೇಲಿನ ಒಂದು ದಶಕದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ, ಕ್ಷಾಮ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದ ನಂತರ ತ್ಸಾರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಮೈಕೆಲ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ ತಂದೆ ಫಿಲರೆಟ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದನು. ಆಡಳಿತವನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತರೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಮೈತ್ರಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವುದು ಮೈಕೆಲ್ ನ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದ್ದವು. ರೈತರ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ಮೈಕೆಲ್ ನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಅಲೆಕ್ಸಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಜೀತದಾಳುತನ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತು ಅವನು ಅಶಾಂತಿಗೆ ವಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ರೂರ ಶಿಕ್ಷೆ ಇವುಗಳಿಂದ ಅವನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಾಜವು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯೀಕರಣ

ಪೀಟರ್ I (”ದಿ ಗ್ರೇಟ್”) ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ತ್ಸಾರ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ. ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಯುರೋಪ್ ಕಡೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದವನು ಎಂದು ಅವನನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಬಲ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ನೌಕಾಪಡೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದವನ. 1709 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲ್ಟವಾದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಡನ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು. ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಅನ್ನು ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಆಡಳಿತ, ಮಿಲಿಟರಿ, ಆಸ್ಥಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಆಧುನೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಆದರೆ ದಂಗೆಗಳ ಕಠಿಣ ದಮನ ಮತ್ತು ಸ್ವಂತ ಮಗನನ್ನೇ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಸಾಯಿಸುವ ತೀವ್ರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕ್ರೌರ್ಯ ಸಹ ಅವನಲ್ಲಿತ್ತು. ಪೀಟರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾ ಪ್ರಮುಖ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೀತಪದ್ಧತಿಗಳು ಬಲಗೊಂಡವು.

ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಆಸ್ಥಾನ ರಾಜಕೀಯ

ಪೀಟರ್ ನಂತರ, ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನವು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅರಮನೆ ದಂಗೆಗಳು, ಬೇಗನೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಆಳ್ವಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಪ್ರಬಲ ಮಹಿಳಾ ಆಡಳಿತಗಾರರನ್ನು ಕಂಡಿತು. ಒಳಸಂಚು, ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ಆಸ್ಥಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇವೆಲ್ಲ ಈ ಕಾಲಘಟ್ಟದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕ್ಯಾಥರೀನ್ II ​​(”ದಿ ಗ್ರೇಟ್”), ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಜೀತಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆಸ್ಥಾನ ಜೀವನವು ಲೈಂಗಿಕ ಹಗರಣ ಮತ್ತು ಕ್ರೌರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ರೊಮಾನೋವ್‌ಗಳು ಬೌದ್ಧಿಕ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಪೀಟರ್ III ಮತ್ತು ಪಾಲ್ I ರಂತಹ ಆಡಳಿತಗಾರರನ್ನು ಅವರ ಆಸ್ಥಾನದ ಗಣ್ಯರೇ ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿ ಕೊಲೆ ಮಾಡಿದರು.

ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನ: ಸುಧಾರಣೆ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ I ನೆಪೋಲಿಯನ್ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾದ ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದನು ಮತ್ತು ನೆಪೋಲಿಯನ್ ನಂತರದ ಯುರೋಪ್ ಅನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದನು. ಆದರೆ ಅವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯು ತನ್ನದೇ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಿಗಳ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಮತ್ತು 1825 ರ ವಿಫಲ ‘ಡಿಸೆಂಬ್ರಿಸ್ಟ್‘ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ದಂಗೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿತು. ಇದು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಗಣ್ಯರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು. ( ಟಾಲ್ಸ್ಟಾಯ್ ಬರೆದ ‘ ವಾರ್ ಅಂಡ್ ಪೀಸ್‘ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ I ಪಾತ್ರವಿದೆ.)

ನಂತರ ಬಂದ ನಿಕೋಲಸ್ I ಕಠಿಣ ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರ, ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡನು. (ದೋಸ್ತೊವಸ್ಕಿಯನ್ನು ಸೆರೆಮನೆಗೆ ದೂಡಿ ಮರಣದಂಡನೆ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿ ಕಡೆ ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ವಾಪಸ್ ಪಡಿದಿದ್ದು ಇದೇ ನಿಕೋಲಸ್ . ಈ ಸೆರೆವಾಸದ ಆಧಾರದಲ್ಲೇ ದೋಸ್ತೊವಸ್ಕಿ ರಚಿಸಿದ ಕಾದಂಬರಿ ‘ ದಿ ಹೌಸ್‌ ಆಫ್ ದಿ ಡೆಡ್ ‘ ).

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ II ಜೀತದಾಳುಗಳನ್ನು ವಿಮೋಚನೆಗೊಳಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದನು, ಆದರೆ 1881 ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್‌ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುವ ಮೊದಲು ಅನೇಕ ಹತ್ಯೆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ ಬದುಕುಳಿದಿದ್ದನು.

ನಂತರ ಬಂದ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ III ಅನೇಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದನು.

ನಿಕೋಲಸ್ II ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪತನ

ನಿಕೋಲಸ್ II ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ವಾರಸುದಾರನಾದನು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಭಕ್ತಿ ಇವು ಇವನ ಆಡಳಿತದ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಜಪಾನ್ ಜೊತೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿನ ಸೋಲುಗಳು, 1905 ರ ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಡುಮಾ ಮೂಲಕ ಸೀಮಿತ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಿಯಾಯಿತಿಗಳು ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನುದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಅಪನಂಬಿಕೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದವು. ರಾಸ್ಪುಟಿನ್ ನಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ಅದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದವು . ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ದುರಂತದ ಒತ್ತಡಗಳು ಸಾಮೂಹಿಕ ಅಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದಂಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು; ನಿಕೋಲಸ್ 1917 ರಲ್ಲಿ ಪದತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದನು, ಮತ್ತು 1918 ರಲ್ಲಿ ಅವನು ಮತ್ತವನ ಕುಟುಂಬದ ಹಲವರನ್ನು ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದವು. ( ಬೋರಿಸ್ ಪಾಸ್ತರ್ನಾಕ್ ರಚಿಸಿರುವ ‘ ಡಾ ಜಿವಾಗೋ‘ ಕಾದಂಬರಿಯು ಘಟಿಸುವುದು ಇದೇ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲೇ. )

ಪುಸ್ತಕದ ಕಡೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದೆಡೆ ಬರುವ ಒಂದು ಸಂಗತಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಅದೇನೆಂದರೆ-ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಗ್ರಾಡ್‌ನ ಆಸ್ಟೋರಿಯಾ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಸ್‌ಪುಟಿನ್‌ಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಅಡುಗೆಯವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ನಂತರದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಲೆನಿನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾಲಿನ್ ರಿಗೂ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲು ಹೋದರು ಎಂದು ಮಾಂಟೆಫಿಯೋರ್ ನಮೂದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನ ಅಜ್ಜ ಸ್ಪಿರಿಡಾನ್ ಪುಟಿನ್!

2. Motherland: A Feminist History of Modern Russia, from Revolution to Autocracy by Julia Ioffe

೧೯೧೭ ರ ಕ್ರಾಂತಿಯಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗಿನ ರಷ್ಯಾದ ಇತಿಹಾಸವು ತ್ಸಾರ್ ಪತನದಿಂದ, ಸೋವಿಯತ್ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಅದರ ಪತನದ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿ, ಇಂದಿನ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನ ನಿರಂಕುಶ ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಕೃತಿಯ ಮೂಲಕ ರಷ್ಯಾದ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಒಂದು ಮಸೂರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಧಿಕಾರ, ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಒಂದು ಶತಮಾನದುದ್ದಕ್ಕೂ ರಷ್ಯಾದ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ಸಮಾಜದ ಜೀವನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುರೂಪಿಸಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಪ್ರಯನ್ನಿಸಬಹುದು.

ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಸೋವಿಯತ್ ವರ್ಷಗಳು

೧೯೧೭ ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ತಂದಿತು, ಅವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ, ಬಡ ಮತ್ತು ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವಾದಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಹೊರಟರು. ಈ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯರು, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಹೊಸ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರು.

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾ ಕೊಲ್ಲೊಂಟೈ ಮತ್ತು ಇನೆಸ್ಸಾ ಅರ್ಮಾಂಡ್ ಅವರಂತಹ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ನಾಯಕರು ಕಾನೂನು ಸಮಾನತೆ, ಸುಲಭ ವಿಚ್ಛೇದನ, ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದು (1920 ರಿಂದ), ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಶಿಶುಪಾಲನೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತವೇ ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತಹ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟರು. ಆರಂಭಿಕ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ನೀತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿಪರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರು. ಆದರೂ ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಪಕ್ಷವು ಪುರುಷ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೆಂಬಲದ ಅನೇಕ ಭರವಸೆಗಳು (ವ್ಯಾಪಕವಾದ ನರ್ಸರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಸೇವೆಗಳಂತಹವು) ಕಾನೂನುಗಳಿಗಿಂತ ಹಿಂದುಳಿದವು, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಅವರ ಉದ್ಯೋಗಗಳ ಜೊತೆಗೇ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿದ್ದ ಇತರ ಹೊಣೆಗಳು ತಪ್ಪಲಿಲ್ಲ .

ಸ್ಟಾಲಿನ್, ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ

1920 ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ, ಜೋಸೆಫ್ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ, ಅದು ಅನೇಕ ಆರಂಭಿಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಲಾಭಗಳನ್ನು ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಿತು. ಪಕ್ಷದ ಮಹಿಳಾ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. 1936 ರಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಮತ್ತು ಗುಲಾಗ್‌ನ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಯಿತು. ತಾಯ್ತನ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲಾಯಿತು.

1930 ರ ದಶಕದ ಮಹಾ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯು ರಾಜಕೀಯ ವಿರೋಧಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ “ಜನರ ಶತ್ರುಗಳು “ ಎಂಬ ಹಣೆ ಪಟ್ಟಿ ಹಚ್ಚಿ ನಾಶ ಮಾಡುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅವರ ಹೆಂಡತಿಯರನ್ನು ಸಹ ನಾಶಮಾಡಿತು, “ಮಾತೃಭೂಮಿಗೆ ದ್ರೋಹಿಗಳ ಪತ್ನಿಯರು” ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯೊಡನೆ ವಿಶೇಷ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಸ್ನೈಪರ್‌ಗಳು, ಪೈಲಟ್‌ಗಳಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಯುದ್ಧಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವವರ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ತಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸನ್ಮಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

( ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಕಾಲದ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಅತಿರೇಕಗಳ ಬಗೆಗೆ ಸ್ವತಃ ಸ್ಟಾಲಿನನ ಮಗಳು ಬರೆದಿರುವ ‘ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಸ್ ಡಾಟರ್ ‘ ಕೃತಿಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ) ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಅಧಿಕಾರದ ಕಾಲ ನಿಜಕ್ಕೂ ರಷ್ಯಾದ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಕರಾಳ ಅಧ್ಯಾಯ.

ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನ

1953 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ, ನಂತರದ ನಾಯಕರು ಕೆಲವು ಕಠಿಣ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿದರು, ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಮೂಲಭೂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಒಪ್ಪಂದವು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿತು. ಅವರು ಕೈಗಾರಿಕಾ, ನಗರೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಸಮಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಮನೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಸಹ ಹೊರಬೇಕಾಗಿತ್ತು.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದರು, ಯೋಫೀ ಅವರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು, ವೈದ್ಯರು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳಾಗಿದ್ದರೂ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಕಷ್ಟ ಪಡಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಗಣ್ಯರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬಗಳು ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು, ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸಮಾನತೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಭರವಸೆಗಳಷ್ಟೇ ಲಭಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

USSR ನ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆ

1980 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಿಖಾಯಿಲ್ ಗೋರ್ಬಚೇವ್ ಅವರ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಹೊರಜಗತ್ತಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನಿಶ್ಚಲತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು. 1991 ರಲ್ಲಿ USSR ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು, ಸ್ವತಂತ್ರ ರಷ್ಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಆಘಾತ, ಹಣದುಬ್ಬರ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕರಿಗೆ ಜೀವನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕುಸಿತದ ಅನುಭವವಾಯಿತು.

1990 ರ ದಶಕದ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಔಪಚಾರಿಕ ಕಾನೂನು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಿದವು, ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ಜಾಲಗಳು ಕುಗ್ಗಿದವು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ವೃತ್ತಿಪರರಾಗಿದ್ದ ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭದ್ರತೆ, ವೇತನ ಬಾಕಿ ಮತ್ತು ಪುರುಷ ಸಂಪಾದನೆದಾರರ ಮೇಲಿನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು. ಒಂದೆಡೆ ಹೊಸ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಪ್ರಭಾವಗಳು, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಮರಳಿ ಜಾಗೃತಗೊಂಡ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆದರ್ಶಗಳು, ಹೀಗೆ ದ್ವಂದ್ವದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ಅನೇಕ ಯುವತಿಯರು ಸೋವಿಯತ್ ಶೈಲಿಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಜೀವನದ ಆಯ್ಕೆಗಿಂತ ಯಶಸ್ವಿ ಪುರುಷರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಯಸಿದರು.

ಪುಟಿನ್ ನ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಯುದ್ಧ

ಸಹಸ್ರಮಾನದ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನ ಉದಯವು, ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಬಿಗಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು ಮಹಾನ್-ಶಕ್ತಿ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಸುತ್ತ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ತಂದಿತು. ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೂ, ನಿಜವಾದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಪುರುಷರಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ದೇಶೀಯ ಹಿಂಸಾಚಾರವನ್ನು ಅಪರಾಧಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು, ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಮತ್ತು ಹಿಂಸಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ “ವಿದೇಶಿ ಏಜೆಂಟ್” ಎಂಬಂತಹ ಪದಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚಿ ದಂಡಗಳನ್ನು ಹೇರುವ ಮೂಲಕ ಒತ್ತಡ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಲವು ನಿರಂಕುಶವಾದಿ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹದ್ದೇ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತೋರುತ್ತಿರುವುದು ನಾವು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುವ ಕಳವಳಕಾರಿ ಸಂಗತಿ.

ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ನ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ನೀತಿಗಳು, ಆರಂಭಿಕ ಹೆರಿಗೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸುವ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿದವೆ. ಹಿಂದಿನ ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಮಿಲಿಟರಿ ನಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆರುವಂತೆ ಕೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಮಕಾಲೀನ ರಷ್ಯಾವು ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಕ್ಕೆ ಮರಳಿದೆ, ಅನೇಕರನ್ನು ಭ್ರಮನಿರಸನಗೊಳಿಸಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾ ಯೋಫೀ ಅವರ ಕೃತಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.

ಪುಟಿನ್ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಬಿಗಿ ಹಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಸಧ್ಯದ ವಸ್ತುಸ್ಥಿತಿ ಹೊರಜಗತ್ತಿಗೆ ತಿಳಿಯುವುದೂ ದುಸ್ತರವಾಗಿದೆ.

( Putin: Prisoner of Power ಎಂಬ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ಆಡಿಬಲ್ ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ . ಇದರಲ್ಲಿ ಈ ನಿರಂಕುಶ ಅಧಿಕಾರದಾಹಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಅತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಪರಮಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಹಿಡಿದದ್ದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಗಳಿವೆ. )

Trump’s Gaza plan takes hold (ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟ್: Pod Save America)

ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತ, ಟರ್ಕಿ ಮತ್ತು ಕತಾರ್ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸಿದ ಇಸ್ರೇಲ್-ಹಮಾಸ್ ಕದನ ವಿರಾಮ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪಾಡ್‌ಕ್ಯಾಸ್ಟ್ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10 ರಂದು ಇಸ್ರೇಲಿ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಈ ಕದನ ವಿರಾಮ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿತು. ಒಪ್ಪಂದದ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿ ಒತ್ತೆಯಾಳುಗಳನ್ನು (ಹಮಾಸ್ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿದ್ದವರು) ಮರಳಿಸಲಾಯಿತು. ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 2,000 ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನ್ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ಇಸ್ರೇಲಿ ಪಡೆಗಳು ಗಾಜಾ ಸ್ಟ್ರಿಪ್‌ನಿಂದ ಭಾಗಶಃ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ನೆರವು ಒಳಗೆ ಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮುಂದಿನ ಹಂತವು ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದ್ದು ಅದು ಈವರೆಗೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

Will the war in Gaza really end? (ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟ್: Foreign Affairs)

ಗಾಜಾ ಕದನ ವಿರಾಮದ ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪಾಡ್‌ಕ್ಯಾಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕದನ ವಿರಾಮ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರೂ, ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ 20-ಅಂಶಗಳ ಯೋಜನೆಯ ಮೊದಲ ಹಂತವು ಯಶಸ್ವಿಯಾದಂತೆ ಕಂಡುಬಂದರೂ (ಒತ್ತೆಯಾಳುಗಳ ವಾಪಸಾತಿ ಮತ್ತು ನೆರವು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು), ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಜಟಿಲತೆಗಳು ಈಗ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿವೆ. ಗಾಜಾವನ್ನು ಯಾರು ಆಳುತ್ತಾರೆ, ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಯಾರು ಒದಗಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಮಾಸ್ ನಿರಾಯುಧವಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಕಠಿಣ ವಿವರಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ.

2. ಭಾರತ - ತಾಲಿಬಾನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ

What’s driving India’s renewed engagement with Afghan Taliban regime? (ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟ್: In Focus by The Hindu)

ಭಾರತ ಮತ್ತು ತಾಲಿಬಾನ್‌ನ ಹೊಸ ಬಾಂಧವ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪಾಡ್‌ಕ್ಯಾಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ನೇತೃತ್ವದ ತಾಲಿಬಾನ್ ನಿಯೋಗವು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಮಾತುಕತೆಗಳಿಗಾಗಿ ನವದೆಹಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿತು. 2021 ರಲ್ಲಿ ತಾಲಿಬಾನ್ ಕಾಬೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಇದು ಮೊದಲ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾತುಕತೆಯಾಗಿದೆ. ಮಾತುಕತೆಗಳ ನಂತರ, ಭಾರತವು ಕಾಬೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಪುನಃ ತೆರೆಯಲು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.

ಈ ಭೇಟಿಯು ಟೀಕೆಗೂ ಗುರಿಯಾಯಿತು. ತಾಲಿಬಾನ್ ಸಚಿವರ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಿಂದ ಮಹಿಳಾ ಪತ್ರಕರ್ತರನ್ನು ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು. ತಾಲಿಬಾನ್ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು ಹದಗೆಡುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದೊಡನೆ ಈ ಹೊಸ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪ್ರಯತ್ನವು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

3. ಪರಿಸರ - ಆರೋಗ್ಯ ಕಾಳಜಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ

ಪಟಾಕಿಗೆ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ; ಪರಿಸರ - ಅರೋಗ್ಯ ಕಾಳಜಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ (ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ಸಂಪಾದಕೀಯ)

“ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಮತೋಲನದ ಧೋರಣೆಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಎನ್ನುವ ಚಿಂತನೆಯೂ ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕವಾದುದು. ಪಟಾಕಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಆ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದರಲ್ಲಷ್ಟೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತ ಅಡಗಿದೆ.”

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28ರ ವಿಶ್ವ ಸುದ್ದಿ ದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ನಡೆದ ಜಾಗತಿಕ ಅಭಿಯಾನದ ಭಾಗವಾಗಿ ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ಯು ಈ ವಾರ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಮೂರು ಲೇಖನಗಳು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಇಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತವೆ.

“ಕಳವಳ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ, ಜನರಿಗೆ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಿಥೈಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗುರ್ತಿಸುವ ಆಸಕ್ತಿಯಾಗಲಿ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಾಗಲಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾಲಮಾನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎನ್ನುವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೇ ಇಂದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸಹಮತ ಇಲ್ಲ. ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾಗಿ ಯಾವ ಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತೋ- ಶಿಕ್ಷಣ, ಪರಿಣತಿ, ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪುರಾವೆ- ಅವುಗಳನ್ನು ಅಪ್ರಸ್ತುತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಕೈಬಿಡಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.” ಇದು “ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ - ಜಾಗತಿಕ ಪಾಠಗಳು“ (ಮಾರ್ಟಿನ್ ಬೇರನ್) ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿದೆ.

+ “ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಗಳ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತಿವೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಗಳು, ಅವುಗಳ ಪ್ರಸರಣಕ್ಕೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತಿವೆ. ಈ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ನಕಲಿ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಹರಡುವ, ಸಮಾಜದ ಧ್ರುವೀಕರಣ ಮತ್ತು ದ್ವೇಷ ಹರಡುವ ಮೈದಾನಗಳಾಗಿವೆ. ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಸನ್ನಿವೇಶದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿವೆ. ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ತಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಯಾವ ಪರಿಹಾರವೂ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ” ಇದು “ಕಗ್ಗತ್ತಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿನ ನಿರೀಕ್ಷೆ“ (ಫರ್ನಾಂಡೊ ಬೆಲ್‌ಝನ್ಸ್‌) ಎಂಬ ಲೇಖನದಿಂದ.

+ “ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಬದುಕಿನ ಬುನಾದಿಯಾಗಿರುವ ಸತ್ಯಾಂಶಗಳನ್ನು ತಿರುಚುವ ಸಂಘಟಿತವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವಕವಾದ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಸಮಾಜದ ಸಂರಚನೆಯೇ ಛಿದ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ನೀವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ; ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆರೋಪ ಹೊರಿಸುವುದು, ಅನುಮಾನಗಳನ್ನು ಬಿತ್ತುವುದು ಮತ್ತು ಪಿತೂರಿಗಳನ್ನು ಹರಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಕು; ಉಳಿದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸುತ್ತವೆ.” ಇದು “ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ಏಕಾಂಗಿ“ (ಫಿಲ್ ಚೆಟ್‌ವಿಂಡ್) ಎಂಬ ಲೇಖನದಿಂದ. ಈ ಲೇಖನದ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಬೆದರಿಕೆಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಈ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಕೇವಲ ಅಸ್ಥಿರ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇರುವ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವಾದಿ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಎನ್ನುವಂತಾಗಿವೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಮೌಲ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಆಗಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ತಿಂಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಕ್ಸಿ ಜಿನ್‌ಪಿಂಗ್ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು. ಉಭಯ ನಾಯಕರು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಾಯು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.

ಲಡಾಖ್‌ನ ಗಾಲ್ವಾನ್ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ನೆರೆಹೊರೆಯವರ ನಡುವಿನ ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಗಡಿ ಘರ್ಷಣೆಯ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಈ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ “ಭಾರತವು ಗಡಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಬೇಕೇ?“ ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ಹಿಂದು ಪತ್ರಿಕೆಯ ‘ಇನ್ ಫೋಕಸ್’ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆಸಕ್ತಿಕರ ಸಂವಾದ ಇತ್ತು.

ಕಳೆದ ಎಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷಗಳ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸುವುದಾದರೆ, ಈ ಎರಡು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಹಲವು ಏರಿಳಿತಗಳನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ನಡುನಡುವೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಾಯಕರ ನಡುವೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೀತಿಯ ಸಂವಾದ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಕಂಡು ಬಂದಿದ್ದರೂ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುಪ್ತ ಅಪನಂಬಿಕೆ ಅನುಮಾನಗಳು ಎರಡೂ ದೇಶದ ಜನರಲ್ಲೂ ಮುಂದುವರಿದೇ ಇದೆ.

ಚೀನಾ ಕುರಿತು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ನಾನು ಓದಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

INDIA AFTER GANDHI (2007)

ಇತಿಹಾಸಕಾರ ರಾಮಚಂದ್ರ ಗುಹಾ ಅವರು ಬರೆದ ಈ ಕೃತಿಯು ಎರಡು ದೇಶಗಳೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಂಬಂಧದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಮುಂದಿನ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡೂ ನೆರೆಹೊರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಏರ್ಪಟ್ಟ ಗಡಿ ವಿವಾದದ ವಿವರಗಳನ್ನೂ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಸುದೀರ್ಘವಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಭಾರತವು 1947ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ 1949 ರಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟರು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದರು.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1950 ರಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಟಿಬೆಟ್ ಅನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಭಾರತವು ಟಿಬೆಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಆದರೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರಗೊಂಡ ಭಾರತವು ಟಿಬೆಟ್ ಪರವಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.

1954 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ಟಿಬೆಟ್ ಅನ್ನು ಚೀನಾದ ಭಾಗವೆಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿತು ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲವಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮಗ್ರತೆಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ಸೇರಿದಂತೆ ಐದು ತತ್ವಗಳ ಶಾಂತಿಯುತ ಸಹಬಾಳ್ವೆಗೆ (ಪಂಚಶೀಲ) ಸಹಿ ಹಾಕಿತು.

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಭಾರತೀಯ-ಚೀನೀ ಗಡಿ ವಿವಾದಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿದವು. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ, ಮ್ಯಾಕ್ಮೋಹನ್ ಲೈನ್ ಗಡಿಯನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, ಚೀನೀಯರು ಈ ಗೆರೆಯನ್ನು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಹೇರಿಕೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು.

ಮಾರ್ಚ್ 1959 ರಲ್ಲಿ, ಚೀನೀ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ ಟಿಬೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ದಂಗೆ ನಡೆದ ನಂತರ, ದಲೈ ಲಾಮ ಅವರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿ ರಾಜಕೀಯ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು. ಈ ಘಟನೆಯು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹದಗೆಡಿಸಿತು.

1959 ರಲ್ಲಿ ಗಡಿ ಘರ್ಷಣೆಗಳು (ಲಾಂಗ್ಜು ಮತ್ತು ಕೊಂಗ್ಕಾ ಪಾಸ್) ನಡೆದ ನಂತರ, ನೆಹರೂ ಸರ್ಕಾರವು ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಶ್ವೇತಪತ್ರವನ್ನು (White Paper) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು, ಇದು ಚೀನಾದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಏಪ್ರಿಲ್ 1960 ರಲ್ಲಿ, ಚೌ ಎನ್-ಲೈ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನೆಹರೂ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ಚೌ ಅವರು ಗಡಿ ವಿವಾದವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಒಂದು ರೀತಿಯ “ಸಂಧಾನ ಸೂತ್ರ” (compromise) ವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು, ಇದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ (ಮ್ಯಾಕ್ಮೋಹನ್ ಲೈನ್ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ, ಟವಾಂಗ್ ಸೇರಿದಂತೆ) ತನ್ನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಮತ್ತು ಚೀನಾವು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ (ಅಕ್ಸಾಯ್ ಚಿನ್ ಸೇರಿದಂತೆ, ಅಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು) ತನ್ನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಚೌ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಟಿಬೆಟ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು.

ನೆಹರೂ ಅವರು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು, ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಪ್ರಸ್ತುತ ‘ಯಥಾಸ್ಥಿತಿ’ (status quo) ಯು ಚೀನಾ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕದ್ದು ಪಡೆದ ಲಾಭಗಳನ್ನು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದರು. ಮಾತುಕತೆಗಳು ವಿಫಲವಾದವು.

ಭಾರತವು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿದರೆ, ಚೀನಾವು 1949 ರ ಮೊದಲು ಟಿಬೆಟ್ ಅಥವಾ ಚೀನಾ ಪರವಾಗಿ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದ ಯಾವುದೇ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು.

1962 ರ ಜುಲೈ ಮೂರನೇ ವಾರದಲ್ಲಿ ಲಡಾಖ್‌ನ ಗಾಲ್ವಾನ್ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ಚೀನೀ ಪಡೆಗಳ ನಡುವೆ ಘರ್ಷಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು. ಭಾರತದ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳು ಬಹಿರಂಗವಾದ ನಂತರ ಭಾರತವು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ (ಬ್ರಿಟನ್, ಅಮೆರಿಕ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ) ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ಸಹಾಯವನ್ನು ಕೋರಿತು ಮತ್ತು ಪಡೆಯಿತು. ನವೆಂಬರ್ 22 ರಂದು ಚೀನಿಯರು ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ಕದನ ವಿರಾಮವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿ, ಈಶಾನ್ಯ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ (NEFA) ಮೆಕ್‌ಮೋಹನ್ ಲೈನ್‌ನ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಈ ಯುದ್ಧವು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಸೋಲು ಎನಿಸಿತು.

ಅಲ್ಲಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಗಡಿ ವಿವಾದವು ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರಂತರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

SMOKE AND MIRRORS (2008)

ಪಲ್ಲವಿ ಅಯ್ಯರ್ ಅವರು ಬರೆದ ಈ ಕೃತಿಯು ಆತ್ಮಕತೆ, ಪ್ರವಾಸಿ ಕಥನ, ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು ಚೀನಾ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಗೊತ್ತೇ ಇರದ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಆ ದೇಶದ ಮತ್ತು ಜನರನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಬ್ಲಾಗಿನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದೇನೆ.

INDIA AND ASIAN GEOPOLITICS (2021)

ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಶಿವಶಂಕರ್ ಮೆನನ್ ಅವರು ರಚಿಸಿದ ಈ ಕೃತಿಯು ಭಾರತದ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಕೃತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಾಯಗಳು ಚೀನಾದ ವಿಷಯಕ್ಕೇ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.

2008 ರ ನಂತರ, ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ ಚೀನಾ, ತನ್ನ ನೆರೆಹೊರೆಯವರ ಮೇಲೆ (ಜಪಾನ್, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಇತ್ಯಾದಿ) ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ “ಹೊಸ ರೀತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಯ ಸಂಬಂಧ” ವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವ ದ್ವಿಮುಖ ತಂತ್ರವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಅಮೆರಿಕವು ಏಷ್ಯಾದತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ಭಾರತ, ಜಪಾನ್, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಮುಂತಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಒಕ್ಕೂಟಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದವು. ಈ ಆರಂಭಿಕ ಹಿನ್ನಡೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಚೀನಾ 2012 ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಂತ್ರವನ್ನು ವಿಶಾಲವಾದ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಮರುಹೊಂದಿಸಿತು. ಇದು 2013 ರ ಬೆಲ್ಟ್ ಆಂಡ್ ರೋಡ್ ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್ (BRI) ನಲ್ಲಿ (ಒಂದು ಪಟ್ಟಿ-ಒಂದು ರಸ್ತೆ) ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಚೀನಾ ತನ್ನ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕೊಡದೆ ಇರಲು ಮಿಲಿಟರಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಪೀಪಲ್ಸ್ ಲಿಬರೇಶನ್ ಆರ್ಮಿ (PLA) ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಬಜೆಟ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಲವರ್ಧನೆಯ ಸಾಧನದಿಂದ ಶಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನಾ ಸಾಧನವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದೆ.

ಆಂತರಿಕವಾಗಿ, ಚೀನಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ನಿಧಾನಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ, ಚೀನಾದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (CCP) ದ ಆಡಳಿತದ ಸಿಂಧುತ್ವವು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ, ನಾಯಕನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರವಾದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಚೀನಾ ಈಗ ಬಾಹ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ಗಿಂತ ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಚೀನಾವು ಇಂದು ವಿಶ್ವ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ನಾಯಕತ್ವವು ಚೀನಾದ ಈಗ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿರುವ ಶಕ್ತಿಯು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಬಹುದು ಎಂದು ಅರಿತಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಅದರ ಆರ್ಥಿಕತೆ ನಿಧಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಾದವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ; 2040 ರ ವೇಳೆಗೆ ಚೀನಾದ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಇಂದಿನ ಜಪಾನ್‌ನಂತಿರಲಿದೆ. ಈ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಬದಲಾವಣೆಯು ಚೀನಾಕ್ಕೆ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ಉಳಿದಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಯುಎಸ್-ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧಗಳು ಆಳವಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಸ್ಪರ ಅವಲಂಬನೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಿಂದ ಕೂಡಿವೆ. ಚೀನಾದ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸುಂಕಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವರ್ಗಾವಣೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಯುಎಸ್ ವಿಧಿಸಿದೆ.

ಚೀನಾದ ನೆರೆಹೊರೆಯು ಭಾರತದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಚೀನಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಭಾರತದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಭಾರತವೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿದ ಯುಎಸ್-ಚೀನಾ ಪೈಪೋಟಿಯು ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಜಟಿಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನ ಏಷ್ಯನ್ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಅದು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿಸಬಹುದು.

CHINA - INDIAN PERSPECTIVES from the The Hindu Group (2025)

ಈಚೆಗೆ ‘ದಿ ಹಿಂದೂ’ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಮೂಹ ಹೊರತಂದಿರುವ ‘China - Indian Perspectives on China’s Politics, Economy and Foreign Relations’ ಕೃತಿಯು ಚೀನಾ ದೇಶವನ್ನು ಹಲವಾರು ಆಯಾಮಗಳಿಂದ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ತಜ್ಞರುಗಳು ಬರೆದಿರುವ ಹನ್ನೆರಡು ಪ್ರಬಂಧಗಳ ಸಂಕಲನ ಇದಾಗಿದ್ದು, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಚೀನಾವು ಸಾಧಿಸಿರುವ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರಗತಿ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಆ ದೇಶದ ಪಾತ್ರ, ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ಈ ಸಂಕಲನದಲ್ಲಿ ಅಂತರಾ ಘೋಷಲ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಬರೆದಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸೋಣ.

ಭಾರತದ ಕುರಿತು ಇಂದಿನ ಚೀನೀ ಜನರ ಭಾವನೆಗಳು, ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಏನಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಕುತೂಹಲ ನಮಗಿರುವುದು ಸಹಜ. ಹಾಗೆಯೇ ನೆರೆಯ ದೇಶವಾಗಿರುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದುವುದೂ ನಮಗಿರುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ. ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ಹಿತಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವೇ ಆದರೂ ಅದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಹಜವಾಗಿ ದೊರೆಯುವಂತದ್ದಲ್ಲ. ಪರಸ್ಪರರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಒಂದು ಪ್ರಯತ್ನವಿದೆ.

CHINESE DEBATES ON INDIA’S PLACE IN THE WORLD by Antara Ghosal Singh

2025 ರ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷದ ನಂತರ, ಭಾರತದ ವಿಶ್ವಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಕುರಿತು ಚೀನಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಮತ್ತು ಬಹುಮುಖಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಚೀನಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಧ್ರುವೀಕರಣಗೊಂಡಿದೆ.

1. ತಿರಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಶಯ (Contempt and Skepticism):

• ಚೀನಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಬಳಕೆದಾರರು ಭಾರತವನ್ನು “ಕಾಗದದ ಹುಲಿ” (paper tiger) ಮತ್ತು “ಒಣಹಮ್ಮಿನ ಮತ್ತು ಬೊಗಳೆ” (unreasonably vain and boastful) ದೇಶ ಎಂದು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

• ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ನಿಜವಾದ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಜಾತಿ ಪದ್ಧತಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದಕ್ಷತೆಯ ಕೊರತೆ, ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಡಿಪಾಯದಂತಹ ಆಳವಾದ ಆಂತರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭಾರತದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಅಂದಾಜು ಮಾಡುವುದು ಚೀನಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.

• ಇದೇ ರೀತಿ, ಭಾರತವು ಚೀನಾದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸರಪಳಿಯನ್ನು(supply chain) ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸಿದ್ಧಾಂತವು “ಶತಮಾನದ ದೊಡ್ಡ ಹಗರಣ” (scam of this century) ಎಂದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೇವಾ ವಲಯದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕೊಡುಗೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

2. ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಮತ್ತು ಗೌರವ (Caution and Respect):

ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಭಾರತವನ್ನು ಲಘುವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬೀಜಿಂಗ್ ಡೈಲಿ (Beijing Daily) ಲೇಖನದ ಪ್ರಕಾರ, ಚೀನಾ ಭಾರತವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನೆ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು:

• ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ.

• ಭಾರತವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ (ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಶಕ್ತಿ ವಲಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯದ ನಡುವೆ) ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕವು ಚೀನಾವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಹಾಕಲು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

• ಭಾರತವು ಗಡಿ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಚೀನಾದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ.

• ಚೀನಾ, ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಭಾರತವು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವ ಮೂರು “ಸ್ವತಂತ್ರ ದೊಡ್ಡ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು” ಆಗಿರಲಿವೆ. ಚೀನಾ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಸಹಕಾರದ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಲಾಗಿದೆ.

———

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಎಂದರೆ ನಾವು ಭಯಪಡಬೇಕಾದ ನೆರೆರಾಷ್ಟ್ರವೆ? ನಾವು ನಮ್ಮೆಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯಬೇಕಾದ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರವೆ? ಅಥವಾ ನಾವು ದೂರ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅಪರಿಚಿತ ಘಟಕವೆ?

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಇಂಥ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಒದಗಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ದೇಶದ ಕುರಿತಾದ ನಮ್ಮ ಎಷ್ಟೋ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಕಳೆಯುತ್ತವೆ.

ಕಳೆದ ವಾರ ವರದಿಯಾದ ಕೆಲವು ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಘಟನೆಗಳು ಜಿ ಎಸ್ ಶಿವರುದ್ರಪ್ಪನವರ 'ಎಲ್ಲೋ ಹುಡುಕಿದೆ..' ಕವಿತೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿದವು. ದೂರದ ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಭಾಷಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಹಂತಕನ ಗುಂಡಿಗೆ ಬಲಿಯಾದ ಬಲ-ಪಂಥೀಯ ಇನ್ಫ್ಲ್ಯೂಯೇನ್ಸರ್ ಚಾರ್ಲಿ ಕರ್ಕ್ ಸುದ್ದಿಯಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲೇ ನಮ್ಮ ಹಳೇ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೋಮು ಗಲಭೆಯ ಸುದ್ದಿಯಾಗಲಿ ಇವೆಲ್ಲ ಸೂಚಿಸುವುದು ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಸಾಮರಸ್ಯ, ದ್ವೇಷ, ಇವನ್ನೇ. ಕರ್ಕ್ ಗೆ ಗುಂಡಿಕ್ಕಿದ ರಾಬಿನ್ಸನ್ ಎಂಬಾತ ಈಗ ಸೆರೆಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಆತನ ವಿಪರೀತದ ಅಂತರ್ಜಾಲದ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಾಗಿರಬಹುದಾದ ವೈಚಾರಿಕ ಗೊಂದಲಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.

ಹಾಗೆಯೇ ಮದ್ದೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಲ್ಲು ತೂರಾಟದ ಘಟನೆ ಕೋಮು ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ಕದಡುವ ದೊಡ್ಡ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರು ವಿಷಾದಕರ. ರಾಜಕೀಯಕ್ಕಾಗಿ ಘಟನೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಒಪ್ಪುವಂಥದ್ದಲ್ಲ.

ಇವತ್ತಿನ ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ 'ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ದಿನ' ದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಂತನೆಗೆ ಒಡ್ಡುವ ಕೆಲ ಲೇಖನಗಳಿವೆ. ಚಂದ್ರಕಾಂತ ವಡ್ಡು ಅವರ 'ಧರ್ಮಕಾರಣ: ಅರಾಜಕತೆಗೆ ಆಹ್ವಾನ' ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗಗಳಾದ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು, ಧರ್ಮಕೇಂದ್ರಿತ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ಹಾಗೂ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ.

ಇದೇ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಚಿವ ಮಹದೇವಪ್ಪ ಅವರು 'ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ಹೋದರೆ..' ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಜನತಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಜಾಗೃತರಾಗಿರಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯ, ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು,ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

'ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ದಿನ' ವಾದ ಇಂದು ನಾವು ಕೆಲವು ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ನಮ್ಮನ್ನೇ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಎಂದೊಡನೆ ಲಿಬರಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಸಿ (ಉದಾರವಾದಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ) ಎಂದೇನೂ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಈ ಕುರಿತು ಕೆಲವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಓದಿದ ಲೇಖನವೊಂದು ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಆಧುನಿಕ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಉದಾರವಾದ ಎರಡರಿಂದಲೂ ಉಪಯೋಗ ಇದೆ. ಆದರೆ 'ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ' ಜನತಂತ್ರವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೂ ಉದಾರ ನೀತಿ, ಮತ್ತು ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸವಾಲಾಗಿದೆ.

'ಉದಾರವಾದ'ವು ವಿಭಿನ್ನ ಕಲ್ಪನೆಗಳ ತಾಕಲಾಟವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರೆ, ನಿರಂಕುಶವಾದವು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳನ್ನು ಜನರ ಶತ್ರುಗಳನ್ನಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಿ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರಿತ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಟಿ ಎಸ್ ಎಲಿಯಟ್ ಹೇಳಿದಂತೆ 'ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉಳಿವು ನಿಷ್ಟ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದೊಡನೆ ನಿರಂತರ ಒಡನಾಟವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ'.

ನ್ಯೂ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ಮನ್ ಮ್ಯಾಗಝಿನ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದ ' ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಗಳಿಗೆ ನಿಷ್ಟ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಅಗತ್ಯ ಏಕಿದೆ?' ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ವರ್ತಮಾನದ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗಿದೆ. 'ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್ ಮ್ಯಾನ್' ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮಾದರಿ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳನ್ನು ಜನರ ಶತ್ರುಗಳಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುವುದು, ಕ್ರಮಬದ್ಧವಲ್ಲದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವವರನ್ನು 'ಜನರ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದ ಎಲೈಟ್'ಗಳೆಂದು ಕರೆಯುವುದು ಇತ್ಯಾದಿಯನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ತಂತ್ರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಇರುವ institutional checks and balance (ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳು) ಬಗ್ಗೆ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ - "ಸಂವಿಧಾನ ವಿಧಿಸುವ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ - ಇವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂಬುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ನೋಡುವುದಾದರೆ, ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಸರಪಳಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಸರಿಯಾದ ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ."

ಕಣ್ಣು ಬಿಟ್ಟು ನೋಡಿದರೆ ಜನತಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಡೋಲಾಯಮಾನ ಸ್ಥಿತಿ, ಇದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇರುವ ಸವಾಲುಗಳು ಇವೆಲ್ಲಾ ನಮಗೆ ಅರಿವಾಗುವ ಸಂಗತಿಗಳೇ. ಇದನ್ನು ನೆನಪು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇಂದಿನ 'ಪ್ರಜಾ ಪ್ರಭುತ್ವ ದಿನ' ಸೂಕ್ತ ದಿನ.

ಪ್ರಜಾ ಪ್ರಭುತ್ವ ದಿನದ ಶುಭಾಶಯಗಳು!

ಕಳೆದ ವಾರವಿಡೀ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಇನ್ನೂ ಸಹ ಯಾವುದೇ ತಾರ್ಕಿಕ ಅಂತ್ಯದ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲದ ಇಸ್ರೇಲ್‌-ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ವಿಶ್ವದೆಲ್ಲೆಡೆ ಆತಂಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಸುಧೀಂದ್ರ ಬುಧ್ಯ ಅವರು ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ “ಇಸ್ರೇಲ್ ಯುದ್ಧ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವೇ?” ಎಂಬ ಲೇಖನವು ಸಧ್ಯದ ಈ ಘರ್ಷಣೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಹಲವು ವಿವರಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವು ರಾಜಕೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಂತೆಯೇ ಇಸ್ರೇಲ್‌-ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಸಮಸ್ಯೆಗೂ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗಿರುವಂತೇ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೂ ಹಲವು ಮುಖಗಳಿವೆ. ಇದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ಘಟನೆಯಾಗಿ ಮತ್ತದರ ವಿರುದ್ಧದ ಸಮರವಾಗಿ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಬಹಳಷ್ಟು ಸಮಯ ನಾವು ಒಂದು ಗುಂಪಿನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದಲೇ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ, ದಶಕಗಳ, ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲದಿಂದ ಪರಿಹಾರವಾಗದೇ ಉಳಿದಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿವಂತ ಗುಂಪುಗಳ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಸಹ ಒಂದು ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನೆರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಯ ವಿವಿಧ ಮುಖಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ನಮ್ಮ ಆಕರಗಳೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಪತ್ರಾಗಾರಗಳೂ, ಪತ್ರಿಕಾವರದಿಗಳೂ ಸಹ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಎಲ್ಲ ಮಗ್ಗಲುಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ಇರಬಹುದು. ಬಹಳಷ್ಟು ಸಮಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಹ ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ನೋಡಲು ಮತ್ತು ಗ್ರಹಿಸಲು ಅತ್ಯಂತ ಸಹಕಾರಿ.

ಇಸ್ರೇಲ್ ವಿಷಯದಲ್ಲೂ ಅಷ್ಟೇ. ವಿಲಿಯಂ ಶೈರರ್ ಬರೆದ “ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ದಿ ಥರ್ಡ್ ರೈಕ್” ಕೃತಿಯು ಜರ್ಮನ್ ನಾಝಿಗಳಿಂದ ಯಹೂದಿಗಳು ಅನುಭವಿಸುವ ಸಂಕಟವನ್ನು ತೆರೆದಿಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ “ಸೋಫಿ’ಸ್ ಚಾಯ್ಸ್”ನಂತಹ ಜನಪ್ರಿಯ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಸಹ. ಇಂತಹ ಯಹೂದಿಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಒಂದು ತಾಯ್ನಾಡನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಕೊಡಲು ವಿಶ್ವದ ಶಕ್ತಿಯುತ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದು ಆ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿಗರು ಅಲ್ಲಿನ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನಿಯರನ್ನು ಮೂಲೆಗುಂಪಾಗಿಸಿ ತಮ್ಮ ನೆಲೆಗಟ್ಟನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಓದುವಾಗ ಹಲವು ಮಾನವಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಡುತ್ತದೆ. ತಿರಸ್ಕಾರ, ಅಪಮಾನ, ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಖುದ್ದಾಗೆ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದ ಇಸ್ರೇಲಿಯರು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನಿಯರ ಕುರಿತು ಅಷ್ಟೇ ಅಸಹಿಷ್ಣುಗಳಾಗುವುದನ್ನು ಇತಿಹಾಸದ ವ್ಯಂಗ್ಯ ಎನ್ನಬೇಕೋ ವಿಪರ್ಯಾಸ ಎನ್ನಬೇಕೋ.

ಇಸ್ರೇಲ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಶಿಯಾದಲ್ಲಿ ಘಟಿಸಿರುವ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲೂ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳು ಬಂದಿವೆ. “ಮೈನರ್ ಡೀಟೇಲ್” ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯು 1948 ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಏಳು ಲಕ್ಷ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನಿಯನ್ನರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳನ್ನು ತೊರೆಯಬೇಕಾದ ಸಂದರ್ಭದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಹಾಗೆ್ಯೇ, ಅರಬ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ, ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ, ಇಸ್ರೇಲ್-ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಮಧ್ಯದ ದ್ವೇಷ ಉಲ್ಬಣಿಸಲು ಮೂಲವಾದ 1967ರ ಯುದ್ಧದ ಬಗ್ಗೆ “ದಿ ಸಿಕ್ಸ್ ಡೇ ವಾರ್” ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಓದಬಹುದು.

ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ, ವಿಷಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ತಲೆದೋರಿದಾಗ ಸಮಾಧಾನದ ಪರಿಹಾರಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸದೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ದ್ವೇಷವನ್ನು ಬಿತ್ತಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ನಾಯಕರುಗಳು. ಇಂತಹವರು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಅವಾಂತರಗಳಿಗೆ ಇತಿಹಾಸವೇ ಸಾಕ್ಷಿ. ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರದ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹಾಳುಗೆಡವಿ, ಬಹುತ್ವ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂವಾದ, ಆಳವಾದ ವಿಚಾರ, ಇತರರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಗೌರವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬದಿಗೊತ್ತಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಬಣಿಸುವ ಇಂತಹವರ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರ ಅಗತ್ಯ. ಈಗ ಇಸ್ರೇಲ್ನಲ್ಲಿ ಸಹ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಭಾವಿ ದೇಶಗಳ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶ ಅಗತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶ ಸಹ ಅಗತ್ಯ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಇರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಈಜುಪಟು ಉದ್ದೀಪನ ಮದ್ದು ಸೇವನೆ ಮಾಡಿ ಸಿಕ್ಕಿ ಬಿದ್ದಿರುವ ವರದಿ "ಡೋಪಿಂಗ್ ಪಿಡುಗಿಗೆ ಮದ್ದು ಅರೆಯುವ ಕಾಲ" ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದು ಓದಿದೆ. ಈಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಾ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ತಲೆದೋರಿರುವ ಅಸಮ್ಮತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿದು. 

೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ ಸಿಯೋಲ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಾದ  ಕಾರ್ಲ್ ಲೂಯಿಸ್ ನನ್ನ ಸೋಲಿಸಿ ಕೆನಡಾ ದ ಬೆನ್ ಜಾನ್ಸನ್ ಜಯಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಮರುದಿನವೇ ಆತ ಉದ್ದೀಪನ ಮದ್ದು ಸೇವಿಸಿದ್ದನೆಂದು ಅವನನ್ನು ಅನರ್ಹಗೊಳಿಸಿದ್ದು ದೊಡ್ಡ  ಸುದ್ದಿಯಾಗಿತ್ತು. ೨೦೦೪ ರ ಅಥೆನ್ಸ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮದ್ದು ಸೇವನೆಗಾಗಿ  ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದು ಅಮೇರಿಕಾದ ಅಥ್ಲೆಟ್ ಮಾರಿಯನ್ ಜೋನ್ಸ್. ಈಕೆ ೨೦೦೦ ದ ಸಿಡ್ನಿ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಐದು ಪದಕ ಪಡೆದಿದ್ದವಳು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಈಕೆ ಮದ್ದು ಸೇವನೆಯ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಅವಮಾನ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು.  

ಹೀಗೆ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಲು ವಾಮಮಾರ್ಗ ಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಮುಂದುವರಿದುಕೊಂಡೇ ಬಂದಿದೆ. ವಿಶ್ವ ಉದ್ದೀಪನ ಸೇವನೆ ತಡೆ ಘಟಕ (ವಾಡಾ) ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಉದ್ದೀಪನ ಮದ್ದು ಸೇವನೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವರದಿಯಾಗುವ  ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ನಂತರ ಭಾರತವೇ ಇರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ನಾಚಿಕೆಗೇಡು. ಕ್ರೀಡಾಸ್ಫೂರ್ತಿಯಿಲ್ಲದೇ ಗಳಿಸುವ ಜಯಕ್ಕೆ ಯಾವ ಬೆಲೆಯೂ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಎಲ್ಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳೂ ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲೇ ಅರಿಯಬೇಕು.  ಜೀವನದ ಒಳ್ಳೆಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಕ್ರೀಡೆ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ. ಅಲ್ಲಿಯೂ ಕಳ್ಳದಾರಿ ಹಿಡಿಯುವುದು ಆತ್ಮವಂಚನೆಯೇ ಸರಿ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ಕಣ್ತಪ್ಪಿನಿಂದ ನಿಷೇಧಿತ ಔಷಧೀಯ ಸೇವನೆ ಸಂಭವಿಸಬಹುದಾದರೂ ಅಂತಹ ಸಾಧ್ಯತೆ ಅಪರೂಪ ಎಂದೇ ಹೇಳಬೇಕು. 

ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನದ ಹೆಚ್ಚಳ, ಹವಾಮಾನದ ಬದಲಾವಣೆ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ, ಇವೆಲ್ಲ ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುದ್ದಿ ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳಾಗಿ ಓದಿ ಉದಾಸೀನ ಮಾಡುವ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿ ಈಗ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮಗಳು ನಮ್ಮ ತೀರಾ ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತಿವೆ. ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಬಂಧಿತ ನೀತಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ನಾಯಕರು, ಹಾಗೆಯೇ ನಾಳೆಯೆಂಬುದೇ ಇಲ್ಲವೆಂಬಂತೆ ಪರಿಸರದ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಜನರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳಲೇಬೇಕಾಗಿದೆ.  

ಹಿಮಾಚಲ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಕಾಂಡ ಗಳ ಭೂಕುಸಿತ, ಅಸ್ಸಾಂ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ ಯ ಪ್ರವಾಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತೀವ್ರತರವಾದ ಸಾವು ನೋವು, ಆಸ್ತಿ ನಷ್ಟಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯದ ಸುದ್ದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಕರ್ನಾಟಕವೂ ಆಗಿಂದಾಗ ಅತಿವೃಷ್ಟಿ ಅನಾವೃಷ್ಟಿಗಳ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇದೆ. 

ಹಾಗೆಯೇ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ  ಹಲವಾರು ಸುದ್ದಿಗಳು ನಿತ್ಯ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಹವಾಯಿಯ ಸುಂದರ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾದ ಕಾಳ್ಗಿಚ್ಚಿನಿಂದ ನಗರವೊಂದು ನಾಶವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಮಂದಿಯ ಸಾವು, ಸಹಸ್ರಾರು ಮಂದಿಯ ಸ್ಥಳ ಪಲ್ಲಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವುದು ಈಚಿನ ಸುದ್ದಿ. ಜುಲೈ ತಿಂಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉಷ್ಣಾಂಶ ದಾಖಲಾದ ತಿಂಗಳೆಂದು ಯೂರೋಪಿನ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳಿರುವುದಾಗಿ ‘ದಿ ವೀಕ್’ ಪತ್ರಿಕೆ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.   

ಅಧಿಕ ಇಂಗಾಲವು ಬಿಸಿಪ್ರಳಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಅನಾಹುತವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಭಯಾನಕ. ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಟ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಾಹಿತಿ ನಾಗೇಶ್ ಹೆಗಡೆಯವರು ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಬರೆದಿದ್ದ 'ಇಂಗಾಲಶಾಹಿಯ ಅಂತ್ಯದ ಆರಂಭ' ಎಂಬ ಲೇಖನ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಹೆಗಡೆಯವರು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದಾರೆ. 

ಪ್ರಕೃತಿ, ಪರಿಸರ, ಅನಿರ್ಬಂಧಿತ ಅಭಿವುದ್ಧಿಯ ಅನಾಹುತಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿರುವ ಹೆಗಡೆಯವರ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಶೇಷ ಸರಣಿಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. 

ಒಂದೂವರೆ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ರಷ್ಯಾ-ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧದ ಬಗೆಗೆ ವರದಿಗಳು ಬರುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಈಚೆಗೆ 'ರಷ್ಯಾ ಸೇನೆ ವಿರುದ್ಧ ತಿರುಗಿಬಿದ್ದ ವ್ಯಾಗ್ನರ್ ಗುಂಪು' ಎಂಬ ವರದಿ ಒಂದು ವಿಕ್ಷಿಪ್ತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯತ್ತ ಬೊಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು.

ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಫೆಬ್ರುವರಿಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣ ಆರಂಭವಾದಾಗಲೇ ಈ ದಾಳಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾವ್ಯ ಕಾರಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪರಿಣತರ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೆವು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ತಿರುವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ.

ಯುದ್ಧದ ಆರಂಭದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದ ಸುಧೀಂದ್ರ ಬುಧ್ಯ ಅವರ 'ದಿಗ್ಗಜರ ಹಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್ ಬೇಗೆ' ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಟೋ ದ ವಿಸ್ತರಣಾ ದಾಹವೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವೆಂದೂ, ಹಾಗೆಯೇ ತನ್ನ ಶಸ್ತ್ರ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಐರೋಪ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಪರಿಧಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೆರಿಕೆಗೆ ಈ ಯುದ್ಧ ಸಹಕಾರಿಯೆಂದೂ ವಾದಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅದು ನಿಜವಿರಬಹುದು. ಅದೇ ಕಾರಣವಲ್ಲದಿರಲೂಬಹುದು. ಅದೇನೇ ಇರಲಿ, ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರದ ಉಕ್ರೇನ್ ನ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಈ ಆಕ್ರಮಣದ ನಿಕಟಪೂರ್ವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಈ ಲೇಖನ ಉಪಯುಕ್ತವಾದುದಾಗಿದೆ.

ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಚೋದನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ರಷ್ಯಾದ ದಾಳಿಯ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದದ್ದು ಪುಟಿನ್ ನ ಪುಂಡಾಟಿಕೆಯ ಮನೋಭಾವವೊಂದೇ.

ಒಂದೂವರೆ ವರ್ಷದಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಪಡೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಖಾಸಗಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಗುಂಪಾದ 'ವ್ಯಾಗ್ನರ್' ಈಗ ರಷ್ಯಾದ ಸೇನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ತಿರುಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದು, ನಂತರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಗುಂಪಿನ ನಾಯಕ ಪ್ರಿಗೋಷಿನ್ ಪುಟಿನ್ ಜೊತೆ ರಾಜಿಯಾಗಿ ಬೆಲಾರೂಸ್ ನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು ವ್ಯಾಗ್ನರ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಿದ್ದು, ಇದೆಲ್ಲ ನೋಡಿದರೆ ವಿಶ್ವದ ಶಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರವೊಂದು ವರ್ತಿಸುವ ಸರಿಯಾದ ರೀತಿ ಇದಲ್ಲ. ಅತ್ಯಂತ ಅಮಾನವೀಯ ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುವ ವ್ಯಾಗ್ನರ್ ನಂತಹ ಖಾಸಗಿ ಸೇನೆಯನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರ ಭದ್ರತೆಯೊಂದೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಅನಗತ್ಯ ಯುದ್ಧಗಳ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ಜನರನ್ನು ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ ದೂಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿತನದ ವರ್ತನೆ.

ನಾನೇನೂ ಇತಿಹಾಸತಜ್ಞನಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೂ ನಾನು ಓದಿರುವ ಪುಸ್ತಕಗಳ, ಅದರಲ್ಲೂ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿದಿರುವುದೆಂದರೆ-, ಧೂರ್ತರು, ಅಧಿಕಾರ ಲಾಲಸಿಗಳೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಜನಾದೇಶದಿಂದಲೇ ಅಧಿಕಾರ ಹಿಡಿದರೂ ಅವರು ಅನೇಕ ಪಲ್ಲಟಗಳಿಗೆ ಕಾರಣರಾಗುವುದೂ, ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಪಾಪಿ ಜನರ ನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗುವುದೂ ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದೆ.